Prawo rzeczowe

Wykaz skrótów
str. 11

Wstęp
str. 15

Rozdział I
Wiadomości ogólne o prawie rzeczowym
str. 17

1. Pojęcie prawa rzeczowego
str. 17

2. Przedmioty praw rzeczowych
str. 22

2.1. Rzecz
str. 22

2.1.1. Pojęcie rzeczy
str. 22

2.1.2. Klasyfikacja rzeczy
str. 24

2.1.3. Rzeczy oznaczone co do tożsamości i co do gatunku
str. 26

2.1.4. Części składowe rzeczy
str. 26

2.1.5. Przynależności
str. 29

2.1.6. Pożytki z rzeczy
str. 30

2.2. Ciecze i gazy
str. 31

2.3. Kopaliny
str. 32

2.4. Zwierzęta
str. 32

2.5. Energia
str. 33

2.6. Przedsiębiorstwo
str. 33

2.7. Gospodarstwo rolne
str. 35

3. Instytucje prawa rzeczowego
str. 36

Rozdział II
Własność
str. 37

1. Treść prawa własności
str. 38

1.1. Uwagi ogólne
str. 38

1.2. Korzystanie z rzeczy i innych dóbr stanowiących przedmiot własności
str. 40

1.3. Rozporządzanie rzeczami i innymi dobrami stanowiącymi przedmiot własności
str. 42

2. Ograniczenia prawa własności
str. 44

2.1. Uwagi ogólne
str. 44

2.2. Ograniczenia własności wynikające z ustaw
str. 45

2.3. Ograniczenia własności wynikające z zasad współżycia społecznego
str. 48

2.4. Ograniczenia własności wynikające ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia prawa
str. 49

3. Nabycie własności i utrata własności
str. 49

3.1. Uwagi ogólne
str. 49

3.2. Nabycie pochodne
str. 50

3.2.1. Nabycie i utrata rzeczy ruchomej
str. 51

3.2.2. Nabycie i utrata nieruchomości
str. 55

3.3. Nabycie pierwotne
str. 66

3.3.1. Nabycie rzeczy niczyjej przez jej zawłaszczenie
str. 66

3.3.2. Nabycie własności w wyniku połączenia, pomieszania lub przetworzenia rzeczy
str. 67

3.3.3. Nabycie nieruchomości w drodze zasiedzenia
str. 68

3.3.4. Nabycie rzeczy ruchomej w drodze zasiedzenia
str. 70

3.3.5. Nabycie nieruchomości w drodze jej wywłaszczenia
str. 70

3.3.6. Nabycie własności w wyniku nacjonalizacji
str. 71

3.3.7. Nabycie własności rzeczy w wyniku jej znalezienia (przemilczenie)
str. 72

3.3.8. Nabycie pożytków naturalnych rzeczy
str. 73

3.3.9. Nabycie nieruchomości w wyniku zrzeczenia się jej
str. 73

4. Współwłasność
str. 75

4.1. Pojęcie współwłasności
str. 75

4.2. Rodzaje współwłasności
str. 77

4.2.1. Współwłasność łączna
str. 77

4.2.2. Współwłasność w częściach ułamkowych
str. 78

4.3. Treść i wykonywanie współwłasności
str. 79

4.3.1. Zarząd rzeczą wspólną
str. 79

4.3.2. Korzystanie z rzeczy
str. 81

4.3.3. Ponoszenie ciężarów związanych z rzeczą wspólną
str. 82

4.3.4. Rozporządzanie rzeczą
str. 82

4.3.5. Dokonywanie czynności dotyczących zachowania praw współwłaścicieli
str. 83

4.4. Zniesienie współwłasności
str. 83

4.4.1. Uwagi ogólne
str. 83

4.4.2. Tryb zniesienia współwłasności
str. 84

4.4.3. Sposoby zniesienia współwłasności
str. 84

5. Odrębna własność lokali
str. 87

5.1. Ustanowienie odrębnej własności lokali
str. 87

5.1.1. Ustanowienie odrębnej własności lokali według u.w.l.
str. 87

5.1.2. Ustanowienie odrębnej własności lokali według u.s.m.
str. 90

5.2. Prawa i obowiązki właścicieli lokali
str. 91

5.2.1. Prawa i obowiązki według u.w.l.
str. 91

5.2.2. Prawa i obowiązki według u.s.m.
str. 93

5.3. Zarząd nieruchomością wspólną
str. 93

5.3.1. Zarząd według u.w.l.
str. 93

5.3.2. Zarząd według u.s.m.
str. 97

6. Ochrona własności
str. 97

6.1. Uwagi ogólne
str. 97

6.2. Ochrona petytoryjna
str. 99

6.2.1. Roszczenie o ustalenie prawa
str. 99

6.2.2. Roszczenie o rozgraniczenie nieruchomości
str. 100

6.2.3. Roszczenie windykacyjne
str. 100

6.2.4. Roszczenie negatoryjne
str. 102

6.2.5. Roszczenia uzupełniające
str. 105

6.2.6. Roszczenie o zwrot nakładów
str. 108

6.2.7. Roszczenia z tytułu wzniesienia budowli na cudzym gruncie
str. 110

7. Struktura własnościowa w Polsce
str. 112

7.1. Uwagi ogólne
str. 112

7.2. Podział sektorowy własności
str. 113

7.2.1. Własność państwowa
str. 113

7.2.2. Własność jednostek samorządu terytorialnego
str. 114

7.2.3. Własność prywatna
str. 115

Rozdział III
Użytkowanie wieczyste
str. 117

1. Uwagi ogólne
str. 117

2. Przedmiot użytkowania wieczystego
str. 120

3. Podmioty użytkowania wieczystego
str. 121

4. Treść i wykonywanie prawa użytkowania wieczystego
str. 122

5. Ustanowienie użytkowania wieczystego
str. 124

5.1. Wyłanianie kandydata na użytkownika wieczystego
str. 124

5.2. Umowa o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste
str. 125

5.3. Ujawnienie użytkowania wieczystego w księdze wieczystej
str. 127

6. Inne sposoby nabycia prawa użytkowania wieczystego
str. 128

6.1. Dziedziczenie
str. 128

6.2. Zniesienie współużytkowania
str. 129

6.3. Podział majątku wspólnego małżonków
str. 129

6.4. Zasiedzenie
str. 129

6.5. "Uwłaszczenie" użytkownika wieczystego
str. 130

7. Rozporządzanie prawem użytkowania wieczystego
str. 130

7.1. Przeniesienie prawa użytkowania wieczystego
str. 131

7.2. Obciążenie prawa użytkowania wieczystego
str. 132

8. Wygaśnięcie prawa użytkowania wieczystego
str. 134

8.1. Upływ czasu, na który ustanowiono użytkowanie wieczyste
str. 134

8.2. Rozwiązanie umowy o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste
str. 134

8.3. Konfuzja
str. 135

8.4. Wywłaszczenie
str. 135

8.5. Zrzeczenie się użytkowania wieczystego
str. 136

9. Skutki prawne wygaśnięcia użytkowania wieczystego
str. 139

10. Przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności
str. 139

Rozdział IV
Prawa rzeczowe ograniczone
str. 141

1. Uwagi ogólne
str. 143

2. Regulacje wspólne dla wszystkich ograniczonych praw rzeczowych
str. 143

2.1. Ustanowienie ograniczonego prawa rzeczowego
str. 143

2.2. Zmiana treści ograniczonego prawa rzeczowego
str. 146

2.3. Przeniesienie ograniczonego prawa rzeczowego
str. 147

2.4. Kolejność wykonywania ograniczonych praw rzeczowych
str. 148

2.5. Zmiana pierwszeństwa ograniczonych praw rzeczowych
str. 149

2.6. Zrzeczenie się ograniczonego prawa rzeczowego
str. 150

2.7. Konfuzja
str. 150

2.8. Ochrona ograniczonych praw rzeczowych
str. 150

3. Użytkowanie
str. 151

3.1. Uwagi ogólne
str. 151

3.2. Charakterystyka użytkowania
str. 151

3.2.1. Pojęcie użytkowania
str. 151

3.2.2. Przedmiot użytkowania
str. 152

3.2.3. Podmioty użytkowania
str. 154

3.2.4. Ustanowienie użytkowania
str. 154

3.2.5. Prawa i obowiązki stron
str. 155

3.2.6. Wygaśnięcie użytkowania
str. 156

3.3. Poszczególne kategorie użytkowania
str. 156

3.3.1. Użytkowanie przez osoby fizyczne
str. 157

3.3.2. Użytkowanie przez rolnicze spółdzielnie produkcyjne
str. 160

3.3.3. Użytkowanie przez inne podmioty
str. 163

4. Służebności
str. 163

4.1. Charakterystyka ogólna służebności
str. 163

4.2. Służebności gruntowe
str. 165

4.2.1. Przedmiot służebności gruntowej
str. 165

4.2.2. Powstanie służebności gruntowej
str. 166

4.2.3. Podział nieruchomości władnącej lub obciążonej
str. 171

4.2.4. Obowiązek utrzymania urządzeń
str. 172

4.2.5. Zmiana treści lub sposobu wykonywania służebności gruntowej
str. 172

4.2.6. Zniesienie służebności gruntowej
str. 173

4.2.7. Wygaśnięcie służebności gruntowej
str. 173

4.3. Służebności osobiste
str. 174

4.4. Służebność przesyłu
str. 176

4.4.1. Funkcja, pojęcie i treść służebności przesyłu
str. 176

4.4.2. Powstanie służebności przesyłu
str. 179

4.4.3. Przeniesienie służebności przesyłu
str. 180

4.4.4. Wygaśnięcie służebności przesyłu
str. 181

5. Spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu
str. 182

5.1. Uwagi ogólne
str. 182

5.2. Zadania spółdzielni mieszkaniowych
str. 183

5.3. Członkowie spółdzielni i ich obowiązki
str. 184

5.4. Spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu
str. 186

5.4.1. Uwagi wprowadzające
str. 186

5.4.2. Treść i wykonywanie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu
str. 188

5.4.3. Rozliczenie kosztów budowy lokalu
str. 191

5.4.4. Sprzedaż spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu w drodze licytacji
str. 192

5.4.5. Egzekucja ze spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu
str. 192

5.4.6. Wygaśnięcie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu
str. 193

5.4.7. Los spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu w razie likwidacji lub upadłości spółdzielni albo egzekucji z jej nieruchomości
str. 194

6. Hipoteka
str. 195

6.1. Uwagi ogólne
str. 195

6.2. Pojęcie hipoteki
str. 196

6.3. Przedmioty hipotek
str. 202

6.3.1. Hipoteka na nieruchomości
str. 202

6.3.2. Hipoteka na ułamkowej części nieruchomości
str. 204

6.3.3. Hipoteka na użytkowaniu wieczystym
str. 205

6.3.4. Hipoteka na spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu
str. 206

6.3.5. Hipoteka na wierzytelności zabezpieczonej hipoteką
str. 206

6.3.6. Hipoteka morska
str. 207

6.4. Rodzaje hipotek
str. 208

6.4.1. Hipoteka umowna
str. 208

6.4.2. Hipoteka przymusowa
str. 209

6.4.3. Hipoteka łączna
str. 210

6.5. Przelew wierzytelności zabezpieczonej hipoteką
str. 212

6.6. Zaspokajanie roszczeń wierzyciela
str. 215

6.6.1. Tryb zaspokajania roszczeń
str. 215

6.6.2. Warunki dopuszczalności egzekucji
str. 216

6.6.3. Egzekucja z nieruchomości
str. 220

6.6.4. Egzekucja z ułamkowej części nieruchomości
str. 225

6.6.5. Egzekucja z użytkowania wieczystego
str. 225

6.6.6. Egzekucja ze spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu
str. 226

6.6.7. Egzekucja ze statku morskiego
str. 226

6.7. Przejście hipoteki na inną osobę
str. 228

6.8. Wygaśnięcie hipoteki
str. 228

6.8.1. Przyczyny wygaśnięcia hipoteki
str. 228

6.8.2. Skutki wygaśnięcia hipoteki
str. 231

7. Zastaw
str. 233

7.1. Uwagi ogólne
str. 233

7.2. Pojęcie zastawu
str. 234

7.3. Przedmioty zastawu
str. 237

7.4. Rodzaje zastawów
str. 239

7.5. Prawa i obowiązki zastawcy i zastawnika
str. 244

7.6. Przeniesienie wierzytelności zabezpieczonej zastawem
str. 246

7.7. Zaspokojenie wierzyciela z przedmiotu zastawu
str. 247

7.7.1. Zaspokojenie zastawnika z rzeczy ruchomej według k.c.
str. 248

7.7.2. Zaspokojenie zastawnika z rzeczy ruchomej według ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów
str. 251

7.7.3. Zaspokojenie zastawnika z prawa obciążonego zastawem
str. 253

7.8. Przejście zastawu na inną osobę
str. 254

7.9. Wygaśnięcie zastawu
str. 254

Rozdział V
Posiadanie
str. 256

1. Uwagi ogólne
str. 257

2. Pojęcie posiadania
str. 257

3. Rodzaje posiadania
str. 258

3.1. Posiadanie samoistne i zależne
str. 259

3.2. Posiadanie w dobrej i w złej wierze
str. 260

3.3. Posiadanie prawne i bezprawne
str. 261

3.4. Posiadanie niewadliwe i wadliwe
str. 261

4. Znaczenie praktyczne posiadania
str. 261

5. Przedmiot posiadania
str. 264

6. Współposiadanie
str. 265

7. Dzierżenie
str. 265

8. Nabycie i utrata posiadania
str. 266

8.1. Nabycie posiadania
str. 266

8.2. Utrata posiadania
str. 268

9. Ochrona posiadania
str. 268

9.1. Uwagi ogólne
str. 268

9.2. Obrona konieczna
str. 269

9.3. Samopomoc
str. 270

9.4. Roszczenie o przywrócenie stanu poprzedniego i o zaniechanie naruszeń
str. 271

Rozdział VI
Księgi wieczyste. Ewidencja gruntów i budynków
str. 274

1. Uwagi ogólne
str. 275

2. Księgi wieczyste
str. 275

2.1. Zakładanie i prowadzenie ksiąg wieczystych
str. 275

2.2. Prawa ujawniane w księgach wieczystych
str. 277

2.3. Wpisy do ksiąg wieczystych
str. 278

2.4. Pierwszeństwo praw ujawnionych w księdze wieczystej
str. 282

2.5. Domniemania związane z wpisem do księgi wieczystej
str. 283

2.6. Jawność ksiąg wieczystych
str. 285

2.7. Rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych
str. 285

2.8. Zbiór dokumentów
str. 287

3. Ewidencja gruntów i budynków
str. 287

3.1. Istota ewidencji gruntów i budynków
str. 288

3.2. Zakres przedmiotowy i podmiotowy ewidencji gruntów i budynków
str. 288

3.3. Znaczenie praktyczne ewidencji gruntów i budynków
str. 288

3.4. Obowiązki podmiotów w zakresie gromadzenia danych do ewidencji gruntów i budynków
str. 289

3.5. Wpisy do ewidencji gruntów i budynków
str. 289

3.6. Jawność ewidencji gruntów i budynków
str. 289

3.7. Prawnomaterialne znaczenie wpisów do ewidencji gruntów i budynków
str. 290

Bibliografia
str. 291

Skorowidz rzeczowy
str. 299