Rynek ziemi rolniczej w Polsce. Uwarunkowania i tendencje rozwoju

Rozważany wcześniej wielokrotnie przez autorkę wątek badawczy dotyczący ziemi rolniczej stał się podstawą do podjęcia ogólnopolskich autorskich badań terenowych i przygotowania rozprawy habilitacyjnej. Celem poznawczym badań było ustalenie motywów wpływających na zachowania rolników dotyczące ich postępowania w stosunku do ziemi, traktowanej szczególnie jako środek produkcji. Na cel utylitarny złożyło się ustalenie decyzji, środków i działań zmierzających do kształtowania pożądanej struktury agrarnej w Polsce. Zakres podmiotowy badań obejmował 943 rolników. W pracy dokonano gruntownej oceny rynku ziemi rolniczej w Polsce. Podjęta problematyka została wyjaśniona na podstawie: teorii czynników produkcji, teorii renty gruntowej, wielofunkcyjności ziemi rolniczej, nowej ekonomii instytucjonalnej (ekonomii praw własności, ekonomii kosztów transakcyjnych, teorii agencji, teorii kontraktów), modelu indukowanego rozwoju w rolnictwie, entropii i ekonomii.

Zidentyfikowanie i pokazanie głównych czynników kształtujących rynek ziemi rolniczej w Polsce na podstawie wcześniej przeprowadzonych przez socjologów badań oraz badań własnych i danych statystycznych przyczyniło się do pogłębienia rozeznania podjętej problematyki. Usystematyzowano stanowiska innych badaczy w tym zakresie. Studia literatury, która została wykorzystana i udokumentowana w pracy oparte zostały na ponad czterystu pozycjach krajowych i zagranicznych. Wykorzystano również związane z problematyką akty prawne. Podjęto próbę zintegrowania myśli teoretycznej z analizą empiryczną. Wskazano, że aktualną sytuację na rynku ziemi rolniczej w Polsce a także jej przyszłość determinują: wartość symboliczna ziemi i związana z nią tradycja w polskiej kulturze odnośnie do ziemi, mechanizm rynkowy, członkostwo w UE (instrumenty WPR) oraz prowadzona polityka rolna w tym zakresie na poziomie krajowym.

Zgromadzony materiał empiryczny może być przydatny osobom zamierzającym podjąć badania naukowe nt. kwestii związanych z ziemią rolniczą, jak i instytucjom kreującym politykę rolną w Polsce.