{"id":1261,"date":"2021-08-25T15:01:00","date_gmt":"2021-08-25T13:01:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.profinfo.pl\/blog\/?p=1261"},"modified":"2026-03-12T09:37:12","modified_gmt":"2026-03-12T08:37:12","slug":"pomowienie-znieslawienie-co-grozi-za-niesluszne-oskarzenie-czy-mozna-pojsc-do-wiezienia-za-anonimowe-pomowienie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.profinfo.pl\/blog\/pomowienie-znieslawienie-co-grozi-za-niesluszne-oskarzenie-czy-mozna-pojsc-do-wiezienia-za-anonimowe-pomowienie\/","title":{"rendered":"Pom\u00f3wienie (znies\u0142awienie) \u2014 co grozi za nies\u0142uszne oskar\u017cenie? Czy mo\u017cna p\u00f3j\u015b\u0107 do wi\u0119zienia za anonimowe pom\u00f3wienie?"},"content":{"rendered":"\n

Artyku\u0142  212. Kodeksu Karnego podaje, \u017ce przest\u0119pstwo znies\u0142awienia jest pope\u0142niane, gdy osoba pomawia inn\u0105 osob\u0119, grup\u0119 os\u00f3b, instytucj\u0119, osob\u0119 prawn\u0105 lub jednostk\u0119 organizacyjn\u0105 niemaj\u0105c\u0105 osobowo\u015bci prawnej o takie post\u0119powanie, lub w\u0142a\u015bciwo\u015bci, kt\u00f3re mog\u0105 przynie\u015b\u0107 jej ujm\u0119 w opinii publicznej lub narazi\u0107 j\u0105 na utrat\u0119 zaufania potrzebnego dla danego stanowiska, zawodu lub rodzaju dzia\u0142alno\u015bci.<\/strong><\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n

O znies\u0142awieniu<\/a> m\u00f3wimy tak\u017ce wtedy, gdy podawane s\u0105 pewne informacje, cho\u0107by tylko w formie podejrzenia lub powt\u00f3rzenia pog\u0142oski, niezale\u017cnie od tego, czy zosta\u0142y one celowo wymy\u015blone przez znies\u0142awiaj\u0105cego, czy s\u0105 w obiegu, lub w formie konkretnego oskar\u017cenia. Co wi\u0119cej, do postawienia zarzutu karnego nie jest konieczne, aby osoby wypowiadaj\u0105ce negatywne komentarze na nasz temat uwa\u017ca\u0142y je za prawdziwe. Wystarczy, \u017ce znies\u0142awiaj\u0105cy chcia\u0142 lub zgodzi\u0142 si\u0119, aby jego s\u0142owa zosta\u0142y za takie uznane.<\/p>\n\n\n\n

Znies\u0142awienie zawsze  jest \u015bcigane z oskar\u017cenia prywatnego<\/a>, aby wi\u0119c dowie\u015b\u0107 swojej niewinno\u015bci, nale\u017cy wnie\u015b\u0107 prywatn\u0105 skarg\u0119 do s\u0105du. W sprawach z oskar\u017cenia prywatnego, opr\u00f3cz mo\u017cliwo\u015bci wniesienia oskar\u017cenia prywatnego bezpo\u015brednio do s\u0105du, istnieje r\u00f3wnie\u017c przewidziana w art. 488 k.p.k. opcja przyj\u0119cia wniosku przez Policj\u0119. Rozwi\u0105zanie takie jest przejawem uproszczenia post\u0119powania prywatnoskargowego i rezygnacji ze zbytecznego formalizmu. W trybie art. 488 \u00a7 1 Policja jest uprawniona do przyj\u0119cia pisemnej lub ustnej skargi pokrzywdzonego w zwi\u0105zku z przest\u0119pstwem \u015bciganym z oskar\u017cenia prywatnego i przekazania go do w\u0142a\u015bciwego s\u0105du oraz, w razie potrzeby, do zabezpieczenia dowod\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

\"Prawo<\/a>
„Prawo karne. Zbi\u00f3r przepis\u00f3w<\/a>„, stan prawny: 02 stycznia 2026 roku<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/span>Kiedy oskar\u017cenie jest prawdziwe<\/span><\/h2>\n\n\n\n

Zgodnie z art. 213 \u00a7 1 k.k., je\u017celi zarzut jest prawdziwy, nie stanowi znies\u0142awienia, ale prawdziwo\u015b\u0107 ta musi by\u0107 udowodniona przez znies\u0142awiaj\u0105cego. Wa\u017cne jest r\u00f3wnie\u017c, w jakiej sytuacji dosz\u0142o do oskar\u017cenia. Je\u017celi nast\u0105pi\u0142o to w prywatnej rozmowie lub w\u015br\u00f3d bliskich znajomych, wystarczy udowodni\u0107 prawdziwo\u015b\u0107 o\u015bwiadczenia lub zarzutu.  Dlatego w sprawie o znies\u0142awienie konieczne jest udowodnienie tego, co nazywa si\u0119 \u201edowodem prawdy<\/a>\u201d i wykazanie, \u017ce oskar\u017cenie odpowiada\u0142o rzeczywisto\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

Je\u017celi natomiast informacja zosta\u0142a opublikowana w internecie lub w inny spos\u00f3b podana do publicznej wiadomo\u015bci, oznacza to, \u017ce przest\u0119pstwo zosta\u0142o pope\u0142nione publicznie. W takiej sytuacji nawet je\u015bli oskar\u017cenie jest prawdziwe, znies\u0142awiaj\u0105cy mo\u017ce unikn\u0105\u0107 kary tylko wtedy, gdy oskar\u017cenie (art. 213 \u00a7 2 k.k.) dotyczy zachowania osoby pe\u0142ni\u0105cej funkcj\u0119 publiczn\u0105 lub s\u0142u\u017cy ochronie spo\u0142ecznie uzasadnionego interesu.<\/p>\n\n\n\n

Pom\u00f3wienie mo\u017ce mie\u0107 r\u00f3wnie\u017c charakter hipotetyczny, tj. odnosi\u0107 si\u0119 do podejrzenia pope\u0142nienia czynu zabronionego lub do cech osoby poszkodowanej. W wyroku z 8 maja 2006 r. II AKa 448\/05, S\u0105d Apelacyjny stwierdzi\u0142, \u017ce \u201epom\u00f3wienie mo\u017ce by\u0107 wyra\u017cone nie tylko w trybie oznajmuj\u0105cym, lecz tak\u017ce w trybie przypuszczaj\u0105cym, np. pyta\u0144, w kt\u00f3rych rozs\u0105dna interpretacja prowadzi do wniosku, \u017ce s\u0105 one w rzeczywisto\u015bci stawianiem zarzutu niew\u0142a\u015bciwego post\u0119powania\u201d.<\/p>\n\n\n\n

<\/span>Co grozi za nies\u0142uszne oskar\u017cenie?<\/span><\/h2>\n\n\n\n

Je\u017celi sprawca pope\u0142ni przest\u0119pstwo znies\u0142awienia za pomoc\u0105 \u015brodk\u00f3w masowego przekazu (np. internetu), podlega karze grzywny, aresztu lub pozbawienia wolno\u015bci do roku. W razie skazania za pope\u0142niony czyn s\u0105d mo\u017ce tak\u017ce orzec nawi\u0105zk\u0119 na rzecz osoby pokrzywdzonej, Polskiego Czerwonego Krzy\u017ca lub innej instytucji spo\u0142ecznej wskazanej przez pokrzywdzonego (art. 212 \u00a7 2 i 3 k.k.).<\/p>\n\n\n\n

Z oczywistych wzgl\u0119d\u00f3w przepis ten nie mo\u017ce ogranicza\u0107 innych praw i wolno\u015bci, takich jak prawo do wolno\u015bci wypowiedzi, prawo do krytyki czy ocena przez w\u0142a\u015bciwe organy zdolno\u015bci do wykonywania zawod\u00f3w zaufania publicznego. Dlatego te\u017c w wyroku z dnia 17 marca 2015 r., V KK 301\/14, S\u0105d Najwy\u017cszy zaakcentowa\u0142, \u017ce karalno\u015b\u0107 znies\u0142awienia nie mo\u017ce by\u0107 to\u017csama z prawem do krytyki. Przy czym takie krytyczne oceny powinny by\u0107 wyra\u017cone w odpowiedniej formie, zw\u0142aszcza je\u015bli nie s\u0105 formu\u0142owane spontanicznie czy w trakcie szybkiej wymiany s\u0142\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Sprawy o znies\u0142awienie mog\u0105 by\u0107 skomplikowane, poniewa\u017c nawet najmniejsza r\u00f3\u017cnica w okoliczno\u015bciach incydentu mo\u017ce mie\u0107 ogromny wp\u0142yw na wynik procesu s\u0105dowego. W kodeksie istnieje luka, kt\u00f3ra pozwala na usprawiedliwienie niemal ka\u017cdej formy znies\u0142awienia. Trybuna\u0142 Konstytucyjny<\/a> w dniu 16 marca 2010 r. P 3\/07 postanowi\u0142, \u017ce zgodnie z art. 213 \u00a7 2 k.k.: \u201eNie pope\u0142nia przest\u0119pstwa okre\u015blonego w art. 212 \u00a7 1 lub 2, kto publicznie podnosi lub rozg\u0142asza prawdziwy zarzut s\u0142u\u017c\u0105cy obronie spo\u0142ecznie uzasadnionego interesu; je\u017celi zarzut dotyczy \u017cycia prywatnego lub rodzinnego, dow\u00f3d prawdy mo\u017ce by\u0107 przeprowadzony tylko wtedy, gdy zarzut ma zapobiec niebezpiecze\u0144stwu dla \u017cycia lub zdrowia cz\u0142owieka albo demoralizacji ma\u0142oletniego<\/em>\u201d.<\/p>\n\n\n\n

<\/span>Czy mo\u017cna p\u00f3j\u015b\u0107 do wi\u0119zienia za anonimowe pom\u00f3wienie?<\/span><\/h2>\n\n\n\n

Wyra\u017canie swojej opinii w internecie przy jednoczesnym podwa\u017caniu opinii innych os\u00f3b to balansowanie na linie mi\u0119dzy wolno\u015bci\u0105 s\u0142owa a znies\u0142awieniem. Gdy obra\u017camy lub dyskredytujemy rozm\u00f3wc\u0119, mo\u017cemy dopu\u015bci\u0107 si\u0119 czynu znies\u0142awienia, czyli pom\u00f3wienia innej osoby lub grupy os\u00f3b, a tym samym upokorzenia jej przed innymi internautami i nara\u017cenia na utrat\u0119 zaufania spo\u0142ecznego.<\/p>\n\n\n\n

Internet nie chroni przed odpowiedzialno\u015bci\u0105 prawn\u0105, bo tak naprawd\u0119 nigdy nie jest anonimowy. Dlatego warto si\u0119 zastanowi\u0107, zanim opublikuje si\u0119 w nim komentarz napisany pod wp\u0142ywem emocji.<\/p>\n\n\n\n

<\/span>Pom\u00f3wienie, znies\u0142awienie czy fa\u0142szywe oskar\u017cenie<\/span><\/h2>\n\n\n\n

Cz\u0119sto wyst\u0119puj\u0105 niejasno\u015bci w interpretacji znaczenia poj\u0119\u0107 \u201eznies\u0142awienie\u201d, \u201epom\u00f3wienie\u201d i \u201efa\u0142szywe oskar\u017cenie<\/a>\u201d. W kodeksie karnym<\/a> pom\u00f3wienie pojawia si\u0119, gdy chodzi o znies\u0142awienie, ale w rzeczywisto\u015bci pom\u00f3wienie mo\u017ce wyst\u0105pi\u0107 zar\u00f3wno w przypadku znies\u0142awienia, jak i fa\u0142szywego oskar\u017cenia. R\u00f3\u017cnica polega na tre\u015bci takiego znies\u0142awienia. W rzeczywisto\u015bci o fa\u0142szywym oskar\u017ceniu b\u0119dzie si\u0119 m\u00f3wi\u0107, gdy sprawca pom\u00f3wienia chce ukara\u0107 swoj\u0105 ofiar\u0119 za co\u015b, czego nie zrobi\u0142a. Je\u017celi pom\u00f3wienie o przest\u0119pstwo jest jednocze\u015bnie fa\u0142szywym oskar\u017ceniem, to powinno by\u0107 \u015bcigane przez prokuratur\u0119, a nie z oskar\u017cenia prywatnego (art. 234 k.k.).<\/p>\n\n\n\n

Sprawd\u017a tak\u017ce:<\/h3>\n\n\n\n