{"id":821,"date":"2020-02-24T11:34:00","date_gmt":"2020-02-24T10:34:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.profinfo.pl\/blog\/?p=821"},"modified":"2026-03-12T09:43:41","modified_gmt":"2026-03-12T08:43:41","slug":"wszystko-co-powinienes-wiedziec-o-hierarchii-aktow-prawnych-w-polsce","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.profinfo.pl\/blog\/wszystko-co-powinienes-wiedziec-o-hierarchii-aktow-prawnych-w-polsce\/","title":{"rendered":"Wszystko, co powiniene\u015b wiedzie\u0107 o hierarchii akt\u00f3w prawnych w Polsce"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Znajomo\u015b\u0107 hierarchii akt\u00f3w pranych potrzebna jest nie tylko prawnikom, ale te\u017c zwyk\u0142ym obywatelom. Dlaczego? Poniewa\u017c dzi\u0119ki niej s\u0105 w stanie w\u0142a\u015bciwie okre\u015bli\u0107 znaczenie danego aktu prawnego, a w razie konieczno\u015bci uchroni\u0107 si\u0119 przed nadu\u017cyciami czy b\u0142\u0119dami pope\u0142nianymi przez uchwalaj\u0105ce poszczeg\u00f3lne akty organami pa\u0144stwowymi czy samorz\u0105dowymi. Co wi\u0119c nale\u017cy koniecznie wiedzie\u0107 o hierarchii akt\u00f3w prawnych w Polsce?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Czym-sa-akty-prawne-i-jak-wyglada-ich-podstawowy-podzial\"><\/span>Czym s\u0105 akty prawne i jak wygl\u0105da ich podstawowy podzia\u0142?<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Akt prawny powstaje na drodze tworzenia prawa przez w\u0142a\u015bciwy ku temu organ pa\u0144stwowy b\u0105d\u017a te\u017c inny organ posiadaj\u0105cy odpowiednie upowa\u017cnienie. Jako akt prawny rozumiemy r\u00f3wnie\u017c zgodne z przepisami dzia\u0142anie organu pa\u0144stwa czy podmiotu prawnego, kt\u00f3rego celem jest wywo\u0142anie okre\u015blonych skutk\u00f3w prawnych w konkretnym stosunki prawnym.<\/p>\n\n\n\n<p>Akt prawny sk\u0142ada si\u0119 z dw\u00f3ch cz\u0119\u015bci, z kt\u00f3rych ka\u017cda z kolei dzieli si\u0119 na w\u0142a\u015bciwe sobie elementy. Wzorzec budowy aktu prawnego przedstawia si\u0119 nast\u0119puj\u0105co:<\/p>\n\n\n\n<ol style=\"list-style-type:1\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Cz\u0119\u015b\u0107 nieartyku\u0142owana<\/strong> \u2013 sk\u0142ada si\u0119 z:\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>okre\u015blenia rodzaju aktu prawnego,<\/li>\n\n\n\n<li>daty jego uchwalenia,<\/li>\n\n\n\n<li>nazwy i tytu\u0142u danego aktu,<\/li>\n\n\n\n<li>preambu\u0142y (jedynie w przypadku ustaw o szczeg\u00f3lnie donios\u0142ym znaczeniu, np. konstytucji).<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Cz\u0119\u015b\u0107 artyku\u0142owana<\/strong> \u2013 w kt\u00f3rej sk\u0142ad wchodz\u0105:\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>przepisy og\u00f3lne,<\/li>\n\n\n\n<li>przepisy szczeg\u00f3\u0142owe,<\/li>\n\n\n\n<li>przepisy przej\u015bciowe i dostosowuj\u0105ce,<\/li>\n\n\n\n<li>przepisy ko\u0144cowe,<\/li>\n\n\n\n<li>podpis osoby pe\u0142ni\u0105cej funkcj\u0119 organu kompetentnego do promulgacji danego aktu prawnego.<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image alignwide size-full bordersd\"><a href=\"https:\/\/www.profinfo.pl\/sklep\/konstytucja-rzeczypospolitej-polskiej-ze-schematami,652810.html?utm_source=blog&amp;utm_medium=baner&amp;utm_campaign=Wszystko%2C+co+powiniene%C5%9B+wiedzie%C4%87+o+hierarchii+akt%C3%B3w+prawnych+w+Polsce&amp;utm_content=Konstytucja+Rzeczypospolitej+Polskiej+ze+schematami\"><img decoding=\"async\" width=\"824\" height=\"258\" src=\"https:\/\/www.profinfo.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/konstytucja-rzeczypospolitej-polskiej-ze-schematami.png\" alt=\"Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej ze schematami\" class=\"wp-image-4621\" title=\"\" srcset=\"https:\/\/www.profinfo.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/konstytucja-rzeczypospolitej-polskiej-ze-schematami.png 824w, https:\/\/www.profinfo.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/konstytucja-rzeczypospolitej-polskiej-ze-schematami-300x94.png 300w, https:\/\/www.profinfo.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/konstytucja-rzeczypospolitej-polskiej-ze-schematami-768x240.png 768w\" sizes=\"(max-width: 959px) 688px, 768px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">&#8222;<a href=\"https:\/\/www.profinfo.pl\/sklep\/konstytucja-rzeczypospolitej-polskiej-ze-schematami,652810.html?utm_source=blog&amp;utm_medium=link&amp;utm_campaign=Wszystko%2C+co+powiniene%C5%9B+wiedzie%C4%87+o+hierarchii+akt%C3%B3w+prawnych+w+Polsce&amp;utm_content=Konstytucja+Rzeczypospolitej+Polskiej+ze+schematami\" data-type=\"link\" data-id=\"https:\/\/www.profinfo.pl\/sklep\/konstytucja-rzeczypospolitej-polskiej-ze-schematami,652810.html?utm_source=blog&amp;utm_medium=link&amp;utm_campaign=Wszystko%2C+co+powiniene%C5%9B+wiedzie%C4%87+o+hierarchii+akt%C3%B3w+prawnych+w+Polsce&amp;utm_content=Konstytucja+Rzeczypospolitej+Polskiej+ze+schematami\">Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej ze schematami<\/a>&#8221; autorstwa Marty Derlatka<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Podstawowym podzia\u0142em akt\u00f3w prawnych jest podzia\u0142 na:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Akty prawne powszechnie obowi\u0105zuj\u0105ce<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Akty praw wewn\u0119trznie obowi\u0105zuj\u0105ce<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Akty prawne powszechnie obowi\u0105zuj\u0105ce skierowane s\u0105 do adresata generalnego, a wi\u0119c os\u00f3b nieokre\u015blonych imiennie. Do akt\u00f3w tych zaliczamy:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Konstytucj\u0119<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Ratyfikowane umowy mi\u0119dzynarodowe<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Ustawy<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Rozporz\u0105dzenia<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Rozporz\u0105dzenia z moc\u0105 ustawy<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Akty prawa miejscowego<\/strong>.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Akty prawa wewn\u0119trznie obowi\u0105zuj\u0105ce dotycz\u0105 z kolei jedynie ograniczonego kr\u0119gu adresat\u00f3w. Obowi\u0105zkiem ich przestrzegania obj\u0119te s\u0105 wy\u0142\u0105cznie osoby podlegaj\u0105ce konkretnemu stosunkowi zale\u017cno\u015bci organizacyjnej, jak ma to miejsce m. in. w przypadku stosunku s\u0142u\u017cbowego na linii pracodawca-pracownik.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Hierarchia-aktow-prawnych-jako-cecha-typowa-dla-prawa-stanowionego\"><\/span>Hierarchia akt\u00f3w prawnych jako cecha typowa dla prawa stanowionego<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Polskie prawo jest prawem stanowionym. Oznacza to, \u017ce jego uchwalaniem zajmuje si\u0119 organ w\u0142adzy ustawodawczej, kt\u00f3rym jest polski parlament. Je\u015bli chodzi o sam\u0105 inicjatyw\u0119 ustawodawcz\u0105, to ta przys\u0142uguje:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Prezydentowi,<\/li>\n\n\n\n<li>grupie minimum 15 pos\u0142\u00f3w lub komisji sejmowej,<\/li>\n\n\n\n<li>Senatowi,<\/li>\n\n\n\n<li>Radzie Ministr\u00f3w,<\/li>\n\n\n\n<li>100 tys. obywateli maj\u0105cych prawo wybierania do Sejmu.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>Jedn\u0105 z cech charakterystycznych dla prawa stanowionego jest hierarchia akt\u00f3w prawnych, czyli hierarchiczne uporz\u0105dkowanie akt\u00f3w prawnych zale\u017cne od organu pa\u0144stwa, kt\u00f3ry by\u0142 ich tw\u00f3rc\u0105<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Jak-przedstawia-sie-hierarchia-aktow-prawnych-w-Polsce\"><\/span>Jak przedstawia si\u0119 hierarchia akt\u00f3w prawnych w Polsce?<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Obowi\u0105zuj\u0105ca w Polsce hierarcha akt\u00f3w prawnych przedstawia si\u0119 nast\u0119puj\u0105co:<\/p>\n\n\n\n<ol style=\"list-style-type:1\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Konstytucja<\/strong> \u2013 zwana r\u00f3wnie\u017c ustaw\u0105 zasadnicz\u0105 \u2013 najwa\u017cniejsze \u017ar\u00f3d\u0142o prawa. Rol\u0105 konstytucji jest okre\u015blenie kszta\u0142tu ustroju politycznego i spo\u0142ecznego, ustalenie systemu ekonomicznego, a tak\u017ce struktury i kompetencji poszczeg\u00f3lnych organ\u00f3w pa\u0144stwowych oraz praw wszystkich obywateli.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Ratyfikowane umowy mi\u0119dzynarodowe<\/strong> \u2013 umowy mi\u0119dzynarodowe w rodzaju traktat\u00f3w, pakt\u00f3w, uk\u0142ad\u00f3w, aby mog\u0142y wej\u015b\u0107 w \u017cycie, musza zosta\u0107 ratyfikowane przez Sejm na drodze ustawy. W przypadku ich niezgodno\u015bci z ustawami sejmowymi, ustawy te podlegaj\u0105 dostosowaniu.<\/li>\n\n\n\n<li><strong><a href=\"https:\/\/www.profinfo.pl\/teksty-ustaw\">Ustawy<\/a><\/strong> \u2013 w hierarchii wewn\u0119trznej ustawy znajduj\u0105 si\u0119 tu\u017c za konstytucj\u0105. Ich uchwalanie le\u017cy wy\u0142\u0105cznie w gestii parlamentu i mo\u017ce odbywa\u0107 si\u0119 jedynie w \u015bci\u015ble okre\u015blonym trybie.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Rozporz\u0105dzenia z moc\u0105 ustawy<\/strong> \u2013 ten rodzaj akt\u00f3w prawnych ma mo\u017cliwo\u015b\u0107 zmiany istniej\u0105cych ju\u017c ustaw lub ca\u0142kowitego ich uchylenia. Rozporz\u0105dzenia z moc\u0105 ustawy wydawane s\u0105 jednak jedynie podczas stanu wojennego. Wydaje je Prezydent na wniosek Rady Ministr\u00f3w, w sytuacji, w kt\u00f3rej Sejm nie mo\u017ce si\u0119 zebra\u0107.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Rozporz\u0105dzenia<\/strong> \u2013 wydawane s\u0105 na podstawie ustawy po to, aby mog\u0142a by\u0107 ona wykonana na przez odpowiedni\u0105 instytucj\u0119 wykonawcz\u0105. Rozporz\u0105dzenia mog\u0105 by\u0107 wydawane przez:<\/li>\n\n\n\n<li>Prezydenta<\/li>\n\n\n\n<li>Rad\u0119 Ministr\u00f3w<\/li>\n\n\n\n<li>Prezesa Rady Ministr\u00f3w<\/li>\n\n\n\n<li>Ministra kieruj\u0105cego dzia\u0142aniem administracji rz\u0105dowej<\/li>\n\n\n\n<li>Krajow\u0105 Rad\u0119 Radiofonii i Telewizji.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Akty prawa miejscowego<\/strong> \u2013 obowi\u0105zuj\u0105 jedynie na obszarze dzia\u0142ania organu je wydaj\u0105cego. Organami wydaj\u0105cymi akty prawa miejscowego s\u0105 organy pa\u0144stwa lub samorz\u0105du, czyli:<\/li>\n\n\n\n<li>sejmiki wojew\u00f3dzkie<\/li>\n\n\n\n<li>rady powiatu<\/li>\n\n\n\n<li>rady gminy<\/li>\n\n\n\n<li>wojewoda, zarz\u0105d wojew\u00f3dztwa, zarz\u0105d powiatu, w\u00f3jt, burmistrz, prezydent miasta, organy administracji niezespolonej.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p><strong>Podstawow\u0105 zasad\u0105 obowi\u0105zuj\u0105c\u0105 przy rozpatrywaniu hierarchii akt\u00f3w prawnych jest fakt, i\u017c ka\u017cdy akt ni\u017cszego rz\u0119du musi by\u0107 zgodny z aktem rz\u0119du wy\u017cszego<\/strong>. Jak wida\u0107, hierarchia akt\u00f3w prawnych w Polsce nie jest skomplikowana i zale\u017cna przede wszystkim od wydaj\u0105cego ich organu. Wa\u017cna jest r\u00f3wnie\u017c ilo\u015b\u0107 stara\u0144 niezb\u0119dnych do ich uchwalenia, co najlepiej wida\u0107 na przyk\u0142adzie samej tylko konstytucji.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Znajomo\u015b\u0107 hierarchii akt\u00f3w pranych potrzebna jest nie tylko prawnikom, ale te\u017c zwyk\u0142ym obywatelom. Dlaczego? Poniewa\u017c dzi\u0119ki niej s\u0105 w stanie w\u0142a\u015bciwie okre\u015bli\u0107 znaczenie danego aktu prawnego, a w razie konieczno\u015bci uchroni\u0107 si\u0119 przed nadu\u017cyciami czy b\u0142\u0119dami pope\u0142nianymi przez uchwalaj\u0105ce poszczeg\u00f3lne akty organami pa\u0144stwowymi czy samorz\u0105dowymi. Co wi\u0119c nale\u017cy koniecznie wiedzie\u0107 o hierarchii akt\u00f3w prawnych w &hellip; <\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.profinfo.pl\/blog\/wszystko-co-powinienes-wiedziec-o-hierarchii-aktow-prawnych-w-polsce\/\" class=\"more-link\">Czytaj wi\u0119cej<span class=\"screen-reader-text\"> &#8222;Wszystko, co powiniene\u015b wiedzie\u0107 o hierarchii akt\u00f3w prawnych w Polsce&#8221;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":827,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[71],"tags":[111],"class_list":["post-821","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-porady","tag-prawo"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.profinfo.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/821","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.profinfo.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.profinfo.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.profinfo.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.profinfo.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=821"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/www.profinfo.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/821\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4630,"href":"https:\/\/www.profinfo.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/821\/revisions\/4630"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.profinfo.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/827"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.profinfo.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=821"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.profinfo.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=821"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.profinfo.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=821"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}