W prezentowanym tomie analizie zostały poddane podstawowe uwarunkowania efektywności krajowych i międzynarodowych systemów ochrony praw człowieka. Wskazano na kryteria oceny ich efektywności, zarówno generalnie, jak i w odniesieniu do tzw. miękkiego prawa (soft law), układu regionalnego (Północ–Południe), obszarów ochronnych (np. mniejszości narodowe), jak też poszczególnych instytucji (np. Rady Europy i Unii Europejskiej). Szczególną uwagę poświęcono do efektywności systemu kontrolnego Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Istotne miejsce zajmują też rozważania dotyczące spójności aksjologicznej systemów ochrony praw człowieka, a także wpływu społeczeństwa obywatelskiego na ich funkcjonowanie.