Wykaz skrótów | str. 9

Rozdział I
Informatyzacja prawa | str. 17

1. Stanowienie prawa w społeczeństwie informacyjnym | str. 17

2. Komputeryzacja prawa | str. 19

2.1. Prawo w sieci | str. 20

2.2. Rozwój sieci semantycznej | str. 20

2.3. Sieć semantyczna a prawo | str. 22

3. Komputeryzacja jako strategia podnoszenia jakości prawa | str. 23

4. W stronę informatyki legislacyjnej | str. 24

Rozdział II
Tekst i hipertekst | str. 27

1. Uwagi wprowadzające | str. 27

2. Tekst jako produkt | str. 28

3. Natura tekstu prawa | str. 29

4. Prawo jako hipertekst | str. 32

4.1. Forma podawcza tekstu | str. 32

4.2. Tradycyjne formy podawcze tekstu | str. 32

4.3. Elektroniczna forma podawcza tekstu | str. 34

5. Kodowanie informacji w tekście | str. 35

5.1. Tradycyjny sposób kodowania tekstu | str. 35

5.1.1. Znak | str. 37

5.1.2. Znaczenie | str. 38

5.1.3. Znaczenie a oznaczanie | str. 40

5.2. Kodowanie tekstu w formacie elektronicznym | str. 41

5.2.1. Digitalizacja znaku | str. 41

5.2.2. Przechowywanie danych | str. 44

5.2.3. Języki znacznikowe | str. 47

5.2.4. Język HTML - formatowanie treści dokumentów internetowych | str. 48

5.2.5. Język XML - określanie rzeczywistej struktury dokumentu | str. 51

5.2.6. RDF - strukturyzacja semantyczna tekstu | str. 55

5.2.7. OWL - strukturyzacja tekstu umożliwiająca automatyczne wnioskowanie | str. 59

5.3. Format PDF | str. 61

6. Wymogi tekstowości a elektroniczny format tekstu | str. 63

6.1. Spójność i koherentność tekstu | str. 63

6.1.1. Spójność i koherentność hipertekstu | str. 64

6.1.2. Spójność i koherentność tekstu prawa | str. 67

6.2. Języki znacznikowe i intencjonalność tekstu | str. 69

6.2.1. Intencjonalność tekstu | str. 69

6.2.2. Wpływ warstwy strukturalnej hipertekstu na intencjonalność | str. 70

6.2.3. Intencjonalność tekstu prawa w formacie elektronicznym | str. 71

6.3. Informacyjność tekstu | str. 72

6.3.1. Informacyjność a forma podawcza tekstu | str. 72

6.3.2. Informacyjność tekstu prawa | str. 73

6.4. Intertekstualność tekstu | str. 75

6.4.1. Intertekstualność warstwy strukturalnej i warstwy prezentacji | str. 75

6.4.2. Intertekstualność tekstu prawa | str. 76

Rozdział III
Tekst prawa jako informacyjny system aktów prawnych | str. 79

1. Uwagi wprowadzające | str. 79

2. Uwarunkowania prawne zapisu aktów prawnych w formacie elektronicznym | str. 81

2.1. Regulacje polskie | str. 82

2.2. Wybrane regulacje europejskie | str. 84

3. Uwarunkowania technologiczne zarządzania tekstami aktów prawnych w formacie elektronicznym | str. 87

3.1. Problem identyfikacji i opisu aktu prawnego | str. 89

3.1.1. Konwencje dotyczące nazewnictwa i opisu aktów prawnych w Polsce | str. 89

3.1.2. Konwencje dotyczące nazewnictwa i opisu aktów prawnych w Unii Europejskiej | str. 91

3.1.3. Identyfikacja aktów prawnych dostępnych on-line | str. 91

3.1.3.1. Adres URL | str. 92

3.1.3.2. Identyfikator URN | str. 93

3.1.3.3. Przestrzeń nazw URN:LEX | str. 95

3.1.3.4. Sygnatury ECLI i identyfikatory ELI | str. 96

3.1.3.5. Protokół HTTP | str. 97

3.2. Tekst aktu prawnego | str. 99

3.3. Systematyka tekstów aktów prawnych | str. 100

3.4. Struktura polskich aktów prawnych w świetle przepisów prawa | str. 101

3.5. Elektroniczna forma tekstów aktów prawnych | str. 104

3.5.1. FORMEX - schemat XML stosowany w strukturyzacji prawa europejskiego | str. 104

3.5.2. Schematy XML polskich aktów prawnych | str. 108

3.5.3. Schemat MetaLex - propozycja wspólnego standardu wymiany aktów prawnych w Europie | str. 111

5.3. Format PDF | str. 61

6. Wymogi tekstowości a elektroniczny format tekstu | str. 63

6.1. Spójność i koherentność tekstu | str. 63

6.1.1. Spójność i koherentność hipertekstu | str. 64

6.1.2. Spójność i koherentność tekstu prawa | str. 67

6.2. Języki znacznikowe i intencjonalność tekstu | str. 69

6.2.1. Intencjonalność tekstu | str. 69

6.2.2. Wpływ warstwy strukturalnej hipertekstu na intencjonalność | str. 70

6.2.3. Intencjonalność tekstu prawa w formacie elektronicznym | str. 71

6.3. Informacyjność tekstu | str. 72

6.3.1. Informacyjność a forma podawcza tekstu | str. 72

6.3.2. Informacyjność tekstu prawa | str. 73

6.4. Intertekstualność tekstu | str. 75

6.4.1. Intertekstualność warstwy strukturalnej i warstwy prezentacji | str. 75

6.4.2. Intertekstualność tekstu prawa | str. 76

Rozdział III
Tekst prawa jako informacyjny system aktów prawnych | str. 79

1. Uwagi wprowadzające | str. 79

2. Uwarunkowania prawne zapisu aktów prawnych w formacie elektronicznym | str. 81

2.1. Regulacje polskie | str. 82

2.2. Wybrane regulacje europejskie | str. 84

3. Uwarunkowania technologiczne zarządzania tekstami aktów prawnych w formacie elektronicznym | str. 87

3.1. Problem identyfikacji i opisu aktu prawnego | str. 89

3.1.1. Konwencje dotyczące nazewnictwa i opisu aktów prawnych w Polsce | str. 89

3.1.2. Konwencje dotyczące nazewnictwa i opisu aktów prawnych w Unii Europejskiej | str. 91

3.1.3. Identyfikacja aktów prawnych dostępnych on-line | str. 91

3.1.3.1. Adres URL | str. 92

3.1.3.2. Identyfikator URN | str. 93

3.1.3.3. Przestrzeń nazw URN:LEX | str. 95

3.1.3.4. Sygnatury ECLI i identyfikatory ELI | str. 96

3.1.3.5. Protokół HTTP | str. 97

3.2. Tekst aktu prawnego | str. 99

3.3. Systematyka tekstów aktów prawnych | str. 100

3.4. Struktura polskich aktów prawnych w świetle przepisów prawa | str. 101

3.5. Elektroniczna forma tekstów aktów prawnych | str. 104

3.5.1. FORMEX - schemat XML stosowany w strukturyzacji prawa europejskiego | str. 104

3.5.2. Schematy XML polskich aktów prawnych | str. 108

3.5.3. Schemat MetaLex - propozycja wspólnego standardu wymiany aktów prawnych w Europie | str. 111

4. Zarządzanie zmianą w tekście prawa | str. 115

4.1. Główne rodzaje zmian w tekstach prawnych | str. 116

4.2. Podstawowe dyrektywy legislacyjne automatyzacji procesu zarządzania zmianą w tekstach prawnych | str. 118

5. Neutralność technologiczna i interoperacyjność standardów | str. 120

5.1. Wzrost złożoności technologicznej | str. 120

5.2. Dostępność technologii | str. 122

6. Bezpieczeństwo prawne z perspektywy informatycznej | str. 125

6.1. Bezpieczeństwo, pewność prawa i IT | str. 125

6.2. Problematyka bezpiecznego udostępniania dokumentów on-line | str. 127

6.3. Bezpieczeństwo tekstów aktów prawnych on-line | str. 130

6.4. Szanse i zagrożenia związane z publikacją on-line | str. 134

Rozdział IV
Perspektywy algorytmizacji tworzenia tekstu prawa. E-legislacja | str. 138

1. Wybrane techniki automatyzacji wytwarzania tekstu aktu prawnego | str. 138

1.1. Edytory aktów prawnych | str. 138

1.2. Systemy e-legislacji | str. 143

1.3. Sposoby zapewnienia bezpieczeństwa integralności tekstu aktu prawnego | str. 146

2. Perspektywy automatyzacji tekstu prawa | str. 149

2.1. Automatyzacja warstwy syntaktycznej: translacja schematów | str. 151

2.2. Automatyzacja warstwy semantycznej | str. 154

2.2.1. Ontologie prawne | str. 154

2.2.2. Ontologia LKIF | str. 157

2.2.3. Automatyzacja tłumaczenia tekstu prawa | str. 161

2.2.4. Wykrywanie sprzeczności semantycznych w systemach e-legislacji | str. 166

2.3. Automatyzacja warstwy prezentacji | str. 169

Zakończenie | str. 175

Literatura | str. 181