Wykaz skrótów
str. 15

Wstęp
str. 19

Rozdział 1
Uwagi terminologiczne
str. 25

1.1. Zawieszenie koncesji, przeciwśrodki, środki odwetowe, retaliacje
str. 25
1.2. Sankcje
str. 28
1.3. Środki egzekucyjne
str. 30
1.4. Środki zaradcze (ang. remedies)
str. 30
1.5. Retorsje, represalia, zarzut inadimplenti non est admiplendum
str. 32

Rozdział 2
Środki odwetowe w ogólnym prawie międzynarodowym
str. 36

2.1. Zasada proporcjonalności
str. 36
2.2. Przesłanki zastosowania przeciwśrodków według projektu KPM
str. 42

Rozdział 3
Mechanizmy odwetowe w prawie GATT 1947
str. 44

3.1. Tło negocjacyjne GATT 1947
str. 44
3.1.1. Przedwojenne umowy handlowe
str. 44
3.1.2. Karta ITO
str. 47
3.1.2.1. "Łagodniejszy charakter norm prawnych"
str. 47
3.1.2.2. "Dwoisty" charakter regulacji
str. 49
3.2. Artykuł XXIII - procedura w przypadku zniweczenia lub naruszenia korzyści
str. 51
3.3. Funkcje art. XXIII ("Zniweczenie lub naruszenie")
str. 55
3.3.1. Rozstrzyganie sporów
str. 56
3.3.2. Egzekucja
str. 56
3.3.3. Przywrócenie równowagi koncesji
str. 58
3.4. Stosowanie retaliacji w GATT 1947 - sprawa nabiału holenderskiego
str. 59
3.4.1. Przyczyny zawieszenia koncesji
str. 59
3.4.2. Wysokość zawieszenia koncesji
str. 60
3.4.3. Ocena decyzji przez państwa-strony GATT 1947
str. 61
3.4.4. Funkcja grupy roboczej
str. 63
3.4.5. Następstwa zastosowania środków odwetowych
str. 64
3.5. Alternatywne mechanizmy odwetowe
str. 65
3.5.1. Artykuł XIX - nadzwyczajne środki ochronne
str. 66
3.5.2. Artykuł XXVIII - zmiana list koncesyjnych
str. 68
3.5.3. Artykuł XII - ograniczenia dla zapewnienia równowagi bilansu płatniczego
str. 70
3.6. Renegocjacja zasad rozstrzygania sporów
str. 71
3.7. "Presja moralna", "antylegalizm" a ewolucja systemu GATT 1947
str. 76
3.8. Podsumowanie
str. 83

Rozdział 4
Przesłanki zastosowania środków odwetowych w DSU
str. 86

4.1. Naruszenie korzyści
str. 87
4.1.1. Naruszenie korzyści jako złamanie porozumienia
str. 89
4.1.2. Naruszenie korzyści bez złamania porozumienia
str. 90
4.1.3. Skarga sytuacyjna
str. 92
4.2. Podstawa skargi a środki odwetowe
str. 93
4.3. Stwierdzenie zgodności z porozumieniami wymienionymi na podstawie art. 21 ust. 5 DSU a upoważnienie do zawieszenia koncesji (tzw. problem "następstwa" - sequencing)
str. 96
4.4. Wyrównanie (kompensacja)
str. 102
4.5. Wniosek i upoważnienie do zawieszenia koncesji
str. 103
4.6. Arbitraż w sprawie poziomu zawieszenia lub odpowiedniego przedmiotu środków odwetowych
str. 106

Rozdział 5
Wysokość środków odwetowych w praktyce orzeczniczej na podstawie DSU
str. 109

5.1. Ilościowe kryterium równoważności środków odwetowych - sprawa amerykańskiej ustawy antydumpingowej z 1916 r.
str. 109
5.1.1. Stan faktyczny
str. 110
5.1.2. Kwantytatywne kryterium równoważności
str. 111
5.1.3. Dopuszczalność "ustawy blokującej"
str. 117
5.2. Wyznaczenie wysokości środków odwetowych na podstawie hipotetycznego stanu faktycznego zgodnego z prawem
str. 118
5.2.1. Sprawa bananów
str. 119
5.2.1.1. Stan faktyczny
str. 119
5.2.1.2. Wybór hipotetycznego stanu faktycznego
str. 121
5.2.2. Sprawa hormonów
str. 124
5.2.2.1. Stan faktyczny
str. 124
5.2.2.2. Wybór hipotetycznego stanu faktycznego
str. 125
5.2.3. Sprawa usług hazardowych
str. 126
5.2.3.1. Stan faktyczny
str. 126
5.2.3.2. Wybór hipotetycznego stanu faktycznego
str. 127
5.2.3.3. Odniesienie do hipotetycznego stanu faktycznego w sprawie zakazanych subsydiów
str. 130
5.3. Wyznaczenie wysokości środków odwetowych na podstawie modelu ekonomicznego
str. 131
5.3.1. Sprawa poprawki Byrda
str. 131
5.3.1.1. Stan faktyczny
str. 131
5.3.1.2. Poziom zawieszenia koncesji i zobowiązań
str. 133
5.3.2. Względnie lub bezwzględnie określony wymiar środków odwetowych
str. 136
5.3.3. Model ekonomiczny w sprawach dotyczących zakazanych subsydiów
str. 137
5.4. Poziom zniweczenia lub naruszenia w przypadku arbitrażu celem określenia wartości wyrównania
str. 138
5.5. Ograniczenie danych spekulatywnych
str. 139
5.6. Podsumowanie
str. 143

Rozdział 6
Wysokość środków odwetowych w sprawach zakazanych subsydiów
str. 148

6.1. Opis stanów faktycznych i kalkulacji przeciwśrodków
str. 149
6.1.1. Brazylijski program finansowania eksportu samolotów
str. 149
6.1.1.1. Stan faktyczny
str. 149
6.1.1.2. Kalkulacja przeciwśrodków
str. 151
6.1.2. Kanadyjskie kredyty eksportowe i gwarancje pożyczkowe w przemyśle lotniczym
str. 152
6.1.2.1. Stan faktyczny
str. 152
6.1.2.2. Kalkulacja przeciwśrodków
str. 153
6.1.3. Sprawa amerykańskich subsydiów dla zagranicznych korporacji eksportowych
str. 154
6.1.3.1. Stan faktyczny
str. 154
6.1.3.2. Kalkulacja przeciwśrodków
str. 156
6.2. Wykładnia pojęcia "właściwe i współmierne przeciwśrodki"
str. 156
6.2.1. Wykładnia tekstualna, tekstualizm
str. 158
6.2.2. Wykładnia kontekstualna
str. 162
6.2.2.1. Artykuł 4 ust. 10 i 11 porozumienia SCM a art. 22 DSU
str. 162
6.2.2.2. Artykuł 4 ust. 10 i 11 porozumienia SCM a przepisy dotyczące subsydiów podlegających sankcjom
str. 166
6.2.2.3. Artykuł 4 ust. 10 i 11 porozumienia SCM a przepisy kodyfikacji odpowiedzialności międzynarodowej państw za czyny bezprawne
str. 168
6.2.3. Wykładnia teleologiczna, znaczenie powagi naruszenia
str. 170
6.3. Dopuszczalność zmiany lub modyfikacji kryterium wysokości subsydium jako podstawy wyznaczenia wysokości przeciwśrodków w sprawach zakazanych subsydiów
str. 172
6.3.1. Właściwość kryterium skutku handlowego
str. 172
6.3.2. Modyfikacja kryterium ze względu na okoliczności łagodzące lub obciążające
str. 175
6.3.2.1. Okoliczności łagodzące
str. 176
6.3.2.2. Okoliczności obciążające
str. 177
6.4. Skutek naruszenia zobowiązań o charakterze erga omnes
str. 178
6.4.1. Legitymacja do wniesienia skargi
str. 178
6.4.2. Wysokość przeciwśrodków a ilość podmiotów skarżących
str. 179
6.5. Podsumowanie
str. 183

Rozdział 7
Zalecenia prospektywne i retroaktywne a wysokość środków odwetowych
str. 187

7.1. Zalecenia w GATT 1947
str. 188
7.1.1. Zasada
str. 188
7.1.2. Wyjątki - cła antydumpingowe i wyrównawcze
str. 189
7.1.3. Ograniczenie wyjątków - sprawa obwodnicy miasta Trondheim
str. 190
7.2. Zalecenia w WTO
str. 192
7.2.1. Zasada
str. 192
7.2.2. Wyjątek - sprawa australijskiej skórzanej tapicerki samochodowej
str. 195
7.2.2.1. Raport panelu
str. 195
7.2.2.2. Ocena raportu
str. 197
7.2.3. Późniejsza praktyka orzecznicza
str. 200
7.3. Zalecenia prospektywne a wymiar środków odwetowych
str. 201
7.4. Podsumowanie
str. 203

Rozdział 8
Przedmiot środków odwetowych
str. 205

8.1. Zasada: zawieszenie koncesji lub zobowiązań w ramach tego samego sektora i porozumienia
str. 207
8.2. Wyjątek: zawieszenie koncesji lub zobowiązań międzysektorowe lub między porozumieniami
str. 209
8.3. TRIPS jako przedmiot retaliacji
str. 216
8.3.1. Zawieszenie zobowiązań w ramach TRIPS a wcześniejsze zobowiązania wynikające z konwencji administrowanych przez WIPO
str. 216
8.3.2. Zawieszenie zobowiązań w ramach TRIPS a państwa trzecie
str. 221
8.3.3. Zawieszenie zobowiązań w ramach TRIPS a uprawnienia podmiotów prywatnych
str. 222
8.4. Ocena mechanizmu retaliacji krzyżowych
str. 223
8.5. Zakaz badania charakteru zawieszanych koncesji i zobowiązań
str. 226
8.6. Zmienny przedmiot retaliacji - procedura karuzeli celnej
str. 230
8.6.1. Procedura karuzeli
str. 230
8.6.2. Procedura karuzeli w projektach nowelizacji DSU
str. 233

Rozdział 9
Funkcje środków odwetowych
str. 237

9.1. Ewolucja procedury rozstrzygania sporów a zmiana funkcji środków odwetowych
str. 237
9.2. Przywrócenie równowagi koncesji, zobowiązań i wynikających z nich korzyści
str. 238
9.2.1. Ogólne prawo międzynarodowe
str. 238
9.2.2. Prawo WTO
str. 239
9.3. Egzekucja ("nakłonienie do przestrzegania")
str. 241
9.3.1. Ogólne prawo międzynarodowe
str. 242
9.3.2. Prawo WTO
str. 243
9.4. Ukaranie
str. 246
9.4.1. Ogólne prawo międzynarodowe
str. 246
9.4.2. Prawo WTO
str. 247
9.5. Prewencja
str. 250
9.5.1. Ogólne prawo międzynarodowe
str. 250
9.5.2. Prawo WTO
str. 250
9.6. Instrument negocjacji
str. 251
9.7. Podsumowanie
str. 252

Rozdział 10
Skuteczność środków odwetowych w prawie WTO
str. 255

10.1. Sprawa hormonów
str. 255
10.2. Sprawa bananów
str. 258
10.3. Sprawa FSC
str. 263
10.4. Sprawa poprawki Byrda
str. 266
10.5. Sprawa ustawy antydumpingowej z 1916 r.
str. 268
10.6. Sprawa brazylijskiego programu finansowania eksportu samolotów
str. 271
10.7. Sprawa kanadyjskich kredytów eksportowych i gwarancji pożyczkowych w przemyśle lotniczym
str. 272
10.8. Sprawa dostępu do amerykańskiego rynku usług hazardowych
str. 273
10.9. Podsumowanie
str. 273

Rozdział 11
Dopuszczalność zastosowania środków odwetowych w oparciu o podstawy prawne spoza systemu prawa WTO
str. 277

11.1. Przeciwśrodki na podstawie ogólnego prawa międzynarodowego
str. 277
11.1.1. Pojęcie self-contained regime
str. 278
11.1.2. Porządki "specjalne" czy self-contained?
str. 287
11.1.3. Dopuszczalność wykorzystania zasad ogólnych prawa międzynarodowego dotyczących przeciwśrodków w egzekwowaniu decyzji DSB
str. 288
11.2. Środki odwetowe na podstawie prawa krajowego
str. 293
11.2.1. Zakaz unilateralnych środków odwetowych
str. 293
11.2.2. Groźba unilateralnych środków odwetowych
str. 296
11.2.3. Zgodność z DSU przepisów krajowych dopuszczających unilateralne środki odwetowe
str. 301
11.2.3.1. Sprawa sekcji 301-310 amerykańskiej ustawy handlowej
str. 301
11.2.3.2. Ocena raportu
str. 306
11.2.3.3. Prawo wspólnotowe
str. 312
11.3. Podsumowanie
str. 314

Rozdział 12
Reforma systemu egzekucji prawa WTO
str. 316

12.1. Uporządkowanie relacji pomiędzy art. 21 ust. 5 i art. 22 DSU oraz przyspieszenie fazy arbitrażu i autoryzacji środków odwetowych
str. 318
12.2. Zakończenie stosowania środków odwetowych
str. 321
12.3. Środki prewencyjne
str. 322
12.4. Retroaktywna kalkulacja środków odwetowych
str. 323
12.5. Zbywalność prawa do zawieszenia koncesji lub zobowiązań
str. 324
12.6. Kolektywne zawieszenie koncesji lub zobowiązań
str. 326
12.7. Kompensacja
str. 328
12.8. Podsumowanie
str. 330

Zakończenie
str. 333

Bibliografia
str. 339

Książki
str. 339
Artykuły
str. 342
Porozumienia tworzące prawo WTO
str. 356
Inne umowy międzynarodowe
str. 358
Prawo amerykańskie
str. 359
Prawo wspólnotowe
str. 359
Raporty rozstrzygania sporów GATT 1947
str. 361
Raporty i dokumenty wydawane w ramach procedury rozstrzygania sporów WTO
str. 362

Orzeczenia pozostałych sądów i trybunałów
str. 368
Orzeczenia STSM i MTS
str. 368
Orzeczenia ETS
str. 368
Orzeczenia arbitrażowe
str. 369
Inne
str. 369

Inne dokumenty systemu GATT 1947
str. 369

Inne dokumenty systemu WTO
str. 371
Deklaracje i decyzje Konferencji Ministerialnej
str. 371
Dokumenty Rady TRIPS
str. 371
Orzeczenia arbitrażowe
str. 372
Protokoły obrad DSB oraz ich streszczenia
str. 372
Protokoły Sesji Specjalnej DSB i propozycje nowelizacji DSU
str. 373

Dokumenty KPM
str. 375

Inne dokumenty
str. 376
Dokumenty Ligi Narodów
str. 376
Dokumenty Instytutu Prawa Międzynarodowego
str. 377
Travaux préparatoires GATT 1947 i Karty ITO
str. 377
Pozostałe
str. 378

Strony internetowe
str. 378