Z ARCHIWUM X. Śledztwa w sprawach,Michał Gabriel-Węglowski

Wydanie: 1

Liczba stron: 420

Z publikacji dowiesz się: dlaczego niektóre zbrodnie pozostają niewykryte przez lata, jak dochodzi do błędów w postępowaniach oraz w jaki sposób współczesne metody pozwalają dziś je naprawić.

-10%

Z ARCHIWUM X. Śledztwa w sprawach o zabójstwa, w których nie wykryto sprawcy

Michał Gabriel-Węglowski, Paweł Waszkiewicz

Michał Gabriel-Węglowski, Paweł Waszkiewicz

Przeczytaj fragment Zobacz spis treści

Planowana data dodruku: 07.08.2026

Wydanie: 1

Liczba stron: 420

Więcej informacji

Planowana data dodruku: 07.08.2026

Opis publikacji Fragment dla Ciebie Informacje Spis treści FAQ Autorzy Tagi Opinie

Opis publikacji

W publikacji autorzy odpowiadają na fundamentalne pytania: dlaczego niektóre zbrodnie pozostają niewykryte przez lata, jak dochodzi do błędów w postępowaniach oraz w jaki sposób współczesne metody pozwalają dziś je naprawić. Pokazują, że skuteczne powroty do dawnych śledztw wymagają przede wszystkim rzetelnej analizy, interdyscyplinarnej wiedzy i krytycznego spojrzenia na przeszłe decyzje procesowe.

Autorzy w przystępny sposób omawiają:

nowoczesne metody wykrywcze, takie jak fenotypowanie DNA, genealogia genetyczna, analiza kryminalna, obrazowanie 3D czy wykorzystanie mediów społecznościowych,
metodykę analizy akt starych spraw,
prawne i procesowe uwarunkowania wznowień postępowań,
rolę zespołów typu „Archiwum X”, czyli specjalnych grup śledczych, zajmujących się nierozwiązanymi zbrodniami sprzed lat.

Int...

nowoczesne metody wykrywcze, takie jak fenotypowanie DNA, genealogia genetyczna, analiza kryminalna, obrazowanie 3D czy wykorzystanie mediów społecznościowych,
metodykę analizy akt starych spraw,
prawne i procesowe uwarunkowania wznowień postępowań,
rolę zespołów typu „Archiwum X”, czyli specjalnych grup śledczych, zajmujących się nierozwiązanymi zbrodniami sprzed lat.

Integralną część książki stanowią szczegółowe studia przypadków, ukazujące zarówno spektakularne sukcesy, jak i porażki śledczych – bez uproszczeń i mitologizacji pracy operacyjnej.
To publikacja dla tych, którzy chcą zrozumieć mechanizmy stojące za najtrudniejszymi sprawami kryminalnymi oraz realne możliwości dochodzenia do prawdy mimo upływu czasu.

Opis publikacji aktualny na dzień: 2026-05-04

Zobacz spis treści

Fragment dla Ciebie

Nie możesz się zdecydować? Przeczytaj fragment publikacji!

Przeczytaj fragment

Informacje

Wydawnictwo: Wolters Kluwer Polska

Kraj produkcji: Polska

Producent: Wolters Kluwer Polska

Rok publikacji: 2026

Wydanie: 1

Liczba stron: 420

Seria: Teoria i Praktyka

Rodzaj: Opracowanie

Okładka: miękka

Format: B5

Towar w kategorii: Prawo karne , Prawo karne materialne , Prawo karne procesowe

Wersja publikacji: Książka papier

ISBN: 978-83-8438-325-4

Kod towaru: KAM-7260 W01D02

Dane producenta: Wolters Kluwer Polska sp. z o.o. | Przyokopowa 33 | 01-208 | Warszawa | PL | pl-obsluga.profinfo@wolterskluwer.com | +48 801 04 45 45

Spis treści

Spis treści „Z ARCHIWUM X. Śledztwa w sprawach o zabójstwa, w których nie wykryto sprawcy”
Zawartość	Nr strony

Wstęp (Michał Gabriel -Węglowski, Paweł Waszkiewicz)	11

CZĘŚĆ I ZAGADNIENIA ANALITYCZNE
Rozdział 1 Nie ma zbrodni ...

Spis treści „Z ARCHIWUM X. Śledztwa w sprawach o zabójstwa, w których nie wykryto sprawcy”
Zawartość	Nr strony

Wstęp (Michał Gabriel -Węglowski, Paweł Waszkiewicz)	11

CZĘŚĆ I ZAGADNIENIA ANALITYCZNE
Rozdział 1 Nie ma zbrodni doskonałej (Michał Białęcki, Grzegorz Kulon)	19

Rozdział 2 Analiza sprawy – perspektywa prokuratorska (Michał Gabriel -Węglowski)	35

Rozdział 3 Błędy śledcze (Michał Gabriel -Węglowski)	67

Rozdział 4 Przedawnienie zbrodni zabójstwa (Michał Gabriel -Węglowski, Jacek Potulski)	79

Rozdział 5 Podstawowe problemy spraw z tzw. Archiwum X (Alfred Staszak)	87

Rozdział 6 Analiza spraw zabójstw, w których nie wykryto sprawcy – perspektywa naukowa	101
1. Wprowadzenie	101
2. Analiza spraw	103
2.1. Lektura akt sprawy	103
2.2. OSINT	103
2.3. Karty postaci	105
2.4. Linie czasu postaci	107
2.5. Powiązania pomiędzy postaciami	107
2.6. Analiza zebranego materiału dowodowego	108
2.7. Wizja lokalna (porównanie z mapami/zdjęciami z czasu zdarzenia)	109
2.8. Wersje kryminalistyczne	110
2.9. Rekomendacje	112
3. Uwagi końcowe	113

Rozdział 7 Analiza kryminalna jako narzędzie wspomagające działalność Policji (Krystian Wojciechowski)	115
1. Wprowadzenie	115
2. Podstawy prawne	116
3. Kim jest analityk kryminalny	117
4. Zadania analityka	118
5. Zakres zastosowania analizy kryminalnej	121
6. Struktura organizacyjna	122

CZĘŚĆ II ZAGADNIENIA SPECJALISTYCZNE
Rozdział 8 Zastosowanie badań antroposkopijnych w procesach wykrywczym i karnym (Krzysztof Berg, Dariusz Zajdel)	125

Rozdział 9 Wykorzystanie archiwów publicznych w kwerendach informacyjnych (Piotr Borysiuk)	143

Rozdział 10 Profilowanie geograficzne (Michał Górski)	149
1. Wprowadzenie	149
2. Podstawy teoretyczne	150
3. Kompletność oraz długość serii	153
4. Rys historyczny	154
5. Sukcesy, porażki i trafność profilowania	155
6. Sprawcy nieseryjni	156
7. Poszukiwanie ukrytych zwłok	156

Rozdział 11 Fenomen programu „997” na tle mediatyzacji zbrodni – zarys problemu (Krzysztof Grzegorzewski)	159
1. Wprowadzenie	159
2. Fenomen „Magazynu Kryminalnego 997” i jego znaczenie dla pracy śledczych	161
2.1. Kulisy powstania formatu	161
2.2. Kształt formalny i etapy tworzenia programu	162
3. Sprawy niewykryte a współczesne przekazy telewizyjne	165

Rozdział 12 Poszukiwania terenowe ukrytych zwłok (Jan Jagiełło, Agata Thannhäuser)	167
1. Wstęp	167
2. Etap analiz wstępnych	167
2.1. Analiza zdjęć lotniczych i satelitarnych	168
2.2. Dane z lotniczego skanowania laserowego (LiDAR)	170
3. Etap nieinwazyjnych badań terenowych (prospekcja archeologiczna i geofizyczna)	172
3.1. Prospekcja magnetyczna	173
3.2. Prospekcja georadarowa	174
4. Etap terenowych badań inwazyjnych	175
4.1. Odwierty	175
4.2. Wykopy sondażowe	176
4.3. Wykopy szerokopłaszczyznowe	177

Rozdział 13 Rola czynności operacyjnych w postępowaniu wykrywczym (Jacek Kudła)	183

Rozdział 14 Analiza psycholingwistyczna tekstu (Joanna Krupa)	189
1. Wprowadzenie	189
2. Badanie nad stylem indywidualnym i analiza autorstwa tekstu	190
3. Analiza psycholingwistyczna i weryfikacja wiarygodności tekstu	192
4. Listy w sprawie uprowadzenia i zabójstwa Krzysztofa Olewnika	194

Rozdział 15 Ujawnianie i zabezpieczanie śladów entomologicznych (Paweł Leśniewski)	197
1. Rodzaje śladów entomologicznych	197
2. Entomologiczny pakiet kryminalistyczny	208
3. Miejsca ujawniania śladów entomologicznych	209
4. Zabezpieczanie form stadialnych owadów	213
5. Zabezpieczanie dorosłych owadów	219

Rozdział 16 Wykorzystanie technologii obrazowania 3D w opiniowaniu medyczno-sądowym i analizach kryminalistycznych (Wojciech Tunikowski, Krzysztof Maksymowicz)	223
1. Wprowadzenie	223
2. Podstawy teoretyczne i zasady działania technologii obrazowania 3D	224
2.1. Podstawy teoretyczne	224
2.2. Zasady działania – procedura opracowania analizy i opinii	225
2.3. Analiza i opinia	229
2.4. Wykorzystanie sztucznej inteligencji	229
2.5. Ograniczenia i błąd pomiarowy	229
3. Zastosowanie w praktyce kryminalistycznej	231
3.1. Procedura formalna	231
4. Wartość dowodowa	234
5. Podsumowanie i praktyczne wskazówki	235

Rozdział 17 Zagadnienia profilowania psychologicznego sprawcy (Karolina Olszak -Häußler)	237
1. Rozwój historyczny	237
2. Charakterystyka profilowania, oczekiwania i potrzeby profilera	238
3. Ograniczenia procesu profilowania i jego wyników	240
4. Czy opinia profilera może być przydatna?	246

Rozdział 18 Wykładniki zagrożenia serią przestępstw zabójstw (seksualnych) z punktu widzenia psychologii sądowej (Beata Pastwa -Wojciechowska)	249
1. Wprowadzenie	249
2. Seryjni zabójcy seksualni	250
2.1. Psychopatia	251
2.2. Współwystępowanie innych zaburzeń	252
2.3. Doświadczone traumy w okresie dzieciństwa	253
2.4. Wzorzec zachowania seksualnego	254
3. Podsumowanie	257

Rozdział 19 Seksualność osób z zaburzeniami osobowości a popełnianie przestępstw seksualnych (Beata Pastwa -Wojciechowska)	259
1. Wprowadzenie	259
2. Zaburzenia osobowości	260
3. Współwystępowanie zaburzeń osobowości z innymi zaburzeniami	263
4. Seksualność człowieka	264
5. Zaburzenia seksualności osób z zaburzeniami osobowości	266
6. Poczytalność sprawcy a przestępstwa seksualne	270
7. Podsumowanie	271

Rozdział 20 Zagadnienia profilowania psychologicznego sprawcy – perspektywa druga (Justyna Poznańska -Łobocka)	273
1. Wstęp	273
2. Możliwości wykorzystania profilowania psychologicznego w sprawach zabójstw – charakterystyka procesu profilowania	275
3. Zakres ekspertyzy i wpływ profilowania na proces wykrywczy	278
4. Podsumowanie	280

Rozdział 21 Kryminalistyczne fenotypowanie DNA (Magdalena Spólnicka)	281
1. Wprowadzenie	281
2. Fenotypowanie DNA	282
3. Badania wieku w kryminalistyce	282
4. Przykłady światowe	283
4.1. USA – Parabon NanoLabs	283
4.2. Holandia – pierwsze użycie FDP i FDP w mieszaninie DNA w Europie	283
4.3. Australia – wizerunek na podstawie DNA w śledztwie sprzed 40 lat	284
4.4. Kanada – użycie fenotypowania DNA przez policję w Edmonton (2019–2022)	285
4.5. Podwójne zabójstwo we Wrocławiu (2015)	285
4.6. Identyfikacja historyczna Mikołaja Kopernika i Władysława Sikorskiego	286
5. Procedura laboratoryjna krok po kroku	286
6. Zastosowanie w śledztwach	287
7. Wyzwania prawne i etyczne	287
8. Wiarygodność metody fenotypowania	288
8.1. Obszary o wysokiej wiarygodności naukowej	288
8.2. Obszary o ograniczonej wiarygodności naukowej	289
9. Polskie projekty strategiczne – AEVITAS i NEXT	290
10. Ograniczenia i konieczność ostrożnej interpretacji	291
11. Kierunki rozwoju	291

Rozdział 22 Genealogia genetyczna w kryminalistyce (Marta Sobota)	293
1. Wprowadzenie	293
2. Definicja i metoda	293
3. Etapy i metodologia śledczej genealogii genetycznej	294
4. Wyzwania śledczej genealogii genetycznej	297
5. Podsumowanie	298

Rozdział 23 Wykorzystanie mediów społecznościowych w sprawach typu cold case (Paweł Waszkiewicz)	301
1. Wprowadzenie	301
2. OSINT i SOCMINT w pracy organów ścigania	302
3. Poszukiwanie informacji w mediach społecznościowych – metody i narzędzia	304
4. Wykorzystanie mediów społecznościowych w praktyce śledczej cold cases	306
5. Przykłady użycia SOCMINT	308
6. Ograniczenia, ryzyka i wyzwania związane z SOCMINT	310
6.1. Wiarygodność informacji i zacieranie śladów	310
6.2. Dostępność danych	311
7. Technicznoprawne aspekty zabezpieczania i autentyczności	312
8. Podsumowanie	313

Rozdział 24 Mechanizmy współpracy międzynarodowej oraz rola Eurojustu i Europolu w ustalaniu sprawców (Paweł Wąsik)	315

Rozdział 25 Podstawowe zagadnienia badań poligraficznych (Jerzy Wojciechowski)	323
1. Wprowadzenie	323
2. Podstawy prawne prowadzenia badań poligraficznych w sprawach karnych	324
3. Rodzaje testów i ich podstawy teoretyczne oraz skuteczność	325
3.1. Test pytań kontrolnych (CQT)	326
3.1.1. Budowa testu pytań kontrolnych	326
3.1.2. Podstawy teoretyczne CQT	328
3.1.3. Skuteczność CQT	329
3.1.4. CQT – krótkie podsumowanie	331
3.2. Test ukrywanych informacji (CIT)	331
3.2.1. Budowa CIT	331
3.2.2. Podstawy teoretyczne CIT	332
3.2.3. Skuteczność CIT, ograniczenia i mniej typowe przykłady zastosowania	333
4. Możliwość stosowania technik przeciwdziałania	335
5. Badania poligraficzne w sprawach tzw. Archiwum X	336

CZĘŚĆ III STUDIA PRZYPADKÓW
Rozdział 26 Mroczna tajemnica dziadka (Rafał Kaczyński)	341

Rozdział 27 Zabójstwo z pamiętnika (Robert Kącki)	351

Rozdział 28 Śmierć nad Wisłą (Małgorzata Komsta)	355

Rozdział 29 Zbrodnia bez kary? (Piotr Kosmaty)	361

Rozdział 30 Dwie twarze sprawcy (Arkadiusz Górniak)	369

Rozdział 31 W ostatniej minucie gry… (Jakub Januszkiewicz)	377

Rozdział 32 Ślady na duszy (Paweł Waszkiewicz)	383
1. Archiwum X	383
2. Śledztwo w sprawie zabójstwa Katarzyny Zowady i proces Roberta J.	384
3. Jasnowidz, ślady na duszy ludzkiej, impresjonistyczna teoria kryminalistyczna	387
4. Widzenie tunelowe	390
5. Podsumowanie	392

Rozdział 33 Bez przedawnienia (Tomasz Boduch, Katarzyna Płończyk)	393
1. Wstęp	393
2. Stan faktyczny i losy postępowań karnych	394
3. Przedawnione czy nieprzedawnione?	398
4. Podsumowanie	403

Bibliografia	405

FAQ

Jakie są najczęstsze przyczyny niewykrycia sprawców zabójstw omawiane w książce?

Rozwiń

Publikacja analizuje m.in. błędy śledcze, problemy związane z zabezpieczaniem dowodów, upływem czasu oraz ograniczeniami technologicznymi występującymi podczas pierwotnych postępowań. Autorzy pokazują, jak takie czynniki wpływają na nierozwiązanie spraw i jak można je dziś ponownie zweryfikować.

Jakie nowoczesne metody wspomagają rozwiązywanie spraw typu „Archiwum X”?

Rozwiń

Książka przedstawia wykorzystanie m.in. analizy kryminalnej, fenotypowania DNA, genealogii genetycznej, profilowania geograficznego, obrazowania 3D, badań antroposkopijnych oraz analiz mediów społecznościowych w śledztwach dotyczących niewykrytych zabójstw.

Czy publikacja omawia praktykę działania zespołów „Archiwum X” w Polsce?

Rozwiń

Tak. Autorzy opisują historię powstania i funkcjonowania komórek „Archiwum X”, ich strukturę organizacyjną, metody pracy oraz doświadczenia związane z analizą wieloletnich, niewyjaśnionych spraw zabójstw.

Jakie znaczenie ma analiza starych akt i materiału dowodowego w sprawach niewykrytych?

Rozwiń

Publikacja wskazuje, że ponowna analiza akt, zeznań świadków i zabezpieczonych śladów często pozwala dostrzec pominięte wcześniej wątki lub wykorzystać nowe możliwości badawcze, które nie były dostępne w czasie prowadzenia pierwotnego śledztwa.

Dla kogo przeznaczona jest książka „Z Archiwum X. Śledztwa w sprawach o zabójstwa, w których nie wykryto sprawcy”?

Rozwiń

Publikacja jest szczególnie wartościowa dla prokuratorów, funkcjonariuszy Policji, prawników, kryminalistyków, pracowników naukowych oraz studentów prawa i bezpieczeństwa. Łączy wiedzę praktyków i ekspertów z wielu dziedzin, prezentując rzeczywiste problemy związane z wyjaśnianiem najtrudniejszych spraw kryminalnych.

Autorzy

Michał Gabriel-Węglowski

Michał Gabriel-Węglowski – doktor nauk prawnych, prokurator Prokuratury Regionalnej w Gdańsku, sędzia Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze Generalnym. Twórca i współautor około stu siedemdziesięciu publikacji naukowych, praktycznych i publicystycznych dotyczących prawa karnego i funkcjonowania Prokuratury, w tym m.in. komentarzy do ustaw o działaniach antyterrorystycznych (2018) oraz o świadku koronnym (2011), do Regulaminów Prokuratury (2009, 2013), a także monografii Przestępstwa przeciwko humanitarnej ochronie zwierząt (2008). Współautor projektu Regulaminu Prokuratury (Instytut Wymiaru Sprawiedliwości, 2014). Wielokrotny uczestnik, panelista i prelegent konferencji naukowych i seminariów szkoleniowych. Przez wiele lat prokurator pionu zwalczania przestępczości zorganizowanej, współtwórca metodyki zwalczania uprowadzeń dla okupu.

Paweł Waszkiewicz

Paweł Waszkiewicz – profesor nauk społecznych w dyscyplinie nauki prawne od 2008 r. zatrudniony w Katedrze Kryminalistyki WPiA Uniwersytetu Warszawskiego. Od 2022 r. profesor w Sekcji Analiz Wymiaru Sprawiedliwości Instytutu Wymiaru Sprawiedliwości. Visiting professor na uniwersytetach w USA, Kanadzie, Anglii, Hiszpanii i Niemczech. Kierownik i uczestnik szeregu projektów badawczych finansowanych z grantów krajowych (MNiSW, NCN, NAWA, UW) i zagranicznych (Komisja Europejska, Södertörn University, Foundation for Baltic and East European Studies) dotyczących prewencji kryminalnej, monitoringu wizyjnego, biometrii, pracy operacyjnej i wykrywczej, śledztw w sprawach zabójstw, cold cases, niesłusznych skazań, metod inwigilacji. Zwolennik działań evidence based, transparentności i polityki open access. Samozwańczy prezes warszawskiego fanklubu serialu The Wire. Bez wzajemności zakochany w surfingu.