| Zawartość | Nr strony |
|---|
| | |
| Przedmowa do pierwszego wydania | 13 |
| | |
| Przedmowa do drugiego wydania | 17 |
| | |
| Przedmowa do piątego wydania | 19 |
| | |
| Wprowadzenie – pół wieku później | 21 |
| | |
| Wykaz skrótów | 27 |
| | |
| ZAGADNIENIA WSTĘPNE | |
| I. Znaczenie nauki prawa rzymskiego | 35 |
| § 1. Prawo rzymskie | 35 |
| § 2. Znaczenie przedmiotu | 36 |
| § 3. Podstawa naukowa | 39 |
| II. Podział i systematyka prawa | 41 |
| § 4. Pojęcie prawa | 41 |
| § 5. Kazuistyka prawa rzymskiego | 42 |
| § 6. Prawo publiczne – prawo prywatne | 44 |
| § 7. Systematyka prawa prywatnego | 45 |
| III. Przegląd historycznego rozwoju prawa rzymskiego i jego źródeł | 48 |
| A. Historia państwa i prawa | 48 |
| § 8. Historia państwa rzymskiego | 48 |
| § 9. Historia prawa rzymskiego | 49 |
| B. Historia źródeł prawa rzymskiego | 50 |
| § 10. Źródła prawa rzymskiego | 50 |
| a. Okres rozwoju i prawa klasycznego | 52 |
| α. Prawo zwyczajowe i ustawodawstwo | 52 |
| § 11. Prawo zwyczajowe | 52 |
| § 12. Ustawa XII tablic | 52 |
| § 13. Dalsze ustawy | 55 |
| § 14. Uchwały senatu | 56 |
| § 15. Konstytucje cesarskie | 58 |
| β. Prawotwórcza działalność magistratury | 60 |
| § 16. Edykty pretorów i innych magistratur jurysdykcyjnych | 60 |
| γ. Prawotwórcza działalność uczonych prawników | 64 |
| § 17. Ogólna charakterystyka jurysprudencji rzymskiej | 64 |
| § 18. Jurysprudencja w okresie republiki | 66 |
| § 19. Jurysprudencja w okresie pryncypatu | 68 |
| § 20. Juryści okresu klasycznego | 70 |
| § 21. Gaius i jego Institutiones | 74 |
| б. System prawa klasycznego | 76 |
| § 22. Historyczne nawarstwienia w okresie pryncypatu | 76 |
| § 23. Ius civile | 77 |
| § 24. Ius honorarium | 78 |
| § 25. Ius gentium | 80 |
| b. Okres schyłkowy | 84 |
| α. Prawo poklasyczne | 84 |
| § 26. Ustawodawstwo cesarskie | 84 |
| § 27. Jurysprudencja w okresie dominatu | 87 |
| § 28. Nauczanie prawa | 89 |
| § 29. „Dawne prawo”, jego opracowania i zbiory | 91 |
| § 30. „Ustawy o cytowaniu” | 93 |
| § 31. „Wulgaryzacja” prawa rzymskiego | 96 |
| β. Ustawodawstwo Justyniana | 99 |
| § 32. Ogólna koncepcja i realizacja | 99 |
| § 33. Instytucje | 102 |
| § 34. Digesta | 103 |
| § 35. Kodeks | 107 |
| § 36. Nowele | 109 |
| § 37. Corpus iuris civilis | 110 |
| C. Dalsze dzieje ustawodawstwa Justyniana i prawa rzymskiego | 112 |
| § 37A. Prawo rzymsko-bizantyjskie (565–1453) | 112 |
| § 37B. Prawo rzymskie w Europie Zachodniej i Środkowej | 115 |
| RZYMSKI PROCES CYWILNY | |
| I. Ogólne cechy charakterystyczne | 123 |
| § 38. Wstępna charakterystyka rzymskiego prawa procesowego | 123 |
| § 39. Pozasądowa ochrona roszczeń prywatnych | 124 |
| § 40. Podział postępowania na dwie fazy | 127 |
| § 41. Organy ochrony prawnej | 128 |
| § 42. Strony procesowe | 132 |
| § 43. Ramy organizacyjne procesu | 135 |
| § 44. Actio | 138 |
| II. Bieg postępowania i egzekucja w procesie legisakcyjnym, formułkowym i kognicyjnym | 140 |
| A. Proces legisakcyjny | 140 |
| § 45. Wstępna charakterystyka | 140 |
| § 46. Legis actio sacramento | 141 |
| § 47. Legis actio per manus iniectionem | 143 |
| § 48. Niedogodności procesu legisakcyjnego i jego usunięcie | 146 |
| B. Proces formułkowy | 148 |
| § 49. Wstępna charakterystyka | 148 |
| a. Postępowanie in iure | 149 |
| § 50. Początek postępowania | 149 |
| § 51. Możliwości zakończenia sporu in iure | 151 |
| § 52. Stanowisko pozwanego | 153 |
| § 53. Zakończenie postępowania in iure | 156 |
| b. Formułka procesowa | 158 |
| § 54. Ogólna charakterystyka | 158 |
| § 55. Zwyczajne części składowe | 159 |
| § 56. Nadzwyczajne części składowe | 162 |
| c. Klasyfikacja i konkurencja powództw | 165 |
| § 57. Klasyfikacja powództw | 165 |
| § 58. Powództwa prawa pretorskiego | 167 |
| § 59. Powództwa konkurujące | 169 |
| d. Postępowanie apud iudicem | 171 |
| § 60. Ogólny charakter i zadania | 171 |
| § 61. Granice władzy sędziego | 173 |
| § 62. Wymóg kondemnacji pieniężnej i jego złagodzenie | 175 |
| § 63. Wyrok | 177 |
| e. Wykonanie wyroku | 178 |
| § 64. Środki obrony przed skutkami wyroków nieprawidłowych | 178 |
| § 65. Powództwo egzekucyjne. Egzekucja osobista | 180 |
| § 66. Egzekucja majątkowa uniwersalna | 181 |
| § 67. Ograniczenia egzekucji majątkowej | 182 |
| f. Próba oceny | 183 |
| § 68. Zalety i wady procesu formułkowego | 183 |
| C. Proces kognicyjny | 185 |
| § 69. Wstępna charakterystyka | 185 |
| § 70. Najważniejsze zmiany w postępowaniu i w egzekucji | 187 |
| § 71. Apelacja | 190 |
| § 72. Proces reskryptowy | 192 |
| § 73. Znaczenie i funkcja procesu kognicyjnego | 192 |
| III. Ochrona pozaprocesowa | 194 |
| § 74. Ogólna charakterystyka. Krąg zastosowania | 194 |
| § 75. Interdykty | 196 |
| § 76. Restitutio in integrum | 198 |
| PRAWO OSOBOWE | |
| § 77. Osoby i prawo dotyczące osób | 203 |
| I. Zdolność prawna | 205 |
| A. Osoby fizyczne | 205 |
| § 78. Status libertatis. Wolni | 205 |
| § 79. Niewolnicy | 207 |
| § 80. Wyzwoleńcy | 212 |
| § 81. Osoby półwolne | 218 |
| § 82. Status civitatis | 220 |
| § 83. Status familiae | 224 |
| B. Osoby prawne | 228 |
| § 84. Osoby prawne jako podmioty prawa | 228 |
| II. Zdolność do czynności prawnych | 232 |
| § 85. Wymogi i ograniczenia zdolności do czynności prawnych | 232 |
| § 86. Czynności prawne | 235 |
| § 87. Zastępstwo | 245 |
| PRAWO RODZINNE | |
| I. Prawo małżeńskie | 249 |
| § 88. Ogólny charakter małżeństwa rzymskiego | 249 |
| § 89. Ograniczenia swobody zawierania małżeństw | 252 |
| § 90. Zawarcie małżeństwa. Conventio in manum | 255 |
| § 91. Rozwiązanie małżeństwa. Zniesienie manus | 258 |
| § 92. Skutki prawne małżeństwa w sferze stosunków osobistych | 261 |
| § 93. Małżeńskie prawo majątkowe | 263 |
| § 94. Posag. Darowizna z powodu małżeństwa | 265 |
| II. Władza ojcowska | 269 |
| § 95. Powstanie władzy ojcowskiej | 269 |
| § 96. Zgaśnięcie władzy ojcowskiej | 273 |
| § 97. Władza nad osobami | 275 |
| § 98. Władza nad majątkiem | 277 |
| III. Opieka i kuratela | 280 |
| § 99. Znaczenie opieki i kurateli w Rzymie | 280 |
| § 100. Opieka nad niedojrzałymi (tutela impuberum) | 281 |
| § 101. Opieka nad kobietami (tutela mulierum) | 284 |
| § 102. Kuratela (cura, curatio) | 285 |
| PRAWO RZECZOWE | |
| I. Rzeczy i rodzaje władztwa nad rzeczami | 291 |
| § 103. Rzeczy | 291 |
| § 104. Posiadanie. Pojęcie, skutki i rodzaje | 294 |
| § 105. Nabycie i utrata posiadania | 300 |
| § 106. Ochrona posiadania | 304 |
| § 107. Prawa rzeczowe | 309 |
| II. Prawo własności | 311 |
| A. Historia, pojęcie i znaczenie | 311 |
| § 108. Historyczny rozwój prawa własności | 311 |
| § 109. Rzymskie prawo własności. Pojęcie i znaczenie | 316 |
| B. Nabycie i utrata prawa własności | 322 |
| § 110. Ogólna charakterystyka | 322 |
| § 111. Przeniesienie prawa własności | 323 |
| § 112. Zasiedzenie | 329 |
| § 113. „Pierwotne” sposoby nabycia | 335 |
| C. Ochrona prawa własności | 338 |
| § 114. Znaczenie problemu i wielość sposobów ochrony | 338 |
| § 115. Środki ochrony według ius civile | 340 |
| § 116. Środki ochrony według prawa pretorskiego | 344 |
| III. Prawa na rzeczy cudzej | 347 |
| A. Służebności | 347 |
| § 117. Służebności gruntowe | 347 |
| § 118. Służebności osobiste | 348 |
| § 119. Ogólne pojęcie i wspólne cechy służebności | 350 |
| B. Inne prawa na rzeczy cudzej | 353 |
| § 120. Emfiteuza i superficies | 353 |
| § 121. Prawo zastawu | 356 |
| ZOBOWIĄZANIA | |
| I. Ogólne cechy zobowiązań | 365 |
| § 122. Pojęcie, historia i znaczenie | 365 |
| § 123. Podział zobowiązań | 368 |
| § 124. Podmioty zobowiązań | 372 |
| § 125. Przedmiot zobowiązania | 376 |
| § 126. Modyfikacje świadczenia. Odpowiedzialność za szkodę | 380 |
| II. Powstanie zobowiązań. Poszczególne zobowiązania | 389 |
| A. Kontrakty i pacta | 389 |
| § 127. Ogólna charakterystyka zobowiązań kontraktowych | 389 |
| a. Kontrakty realne | 393 |
| § 128. Pożyczka (mutuum) | 393 |
| § 129. Użyczenie (commodatum) | 396 |
| § 130. Przechowanie (depositum) | 399 |
| § 131. Pignus – kontrakt zastawu ręcznego | 402 |
| b. Kontrakty werbalne i literalne | 405 |
| § 132. Stypulacja (stipulatio) i inne kontrakty werbalne | 405 |
| § 133. Kontrakty literalne | 411 |
| c. Kontrakty konsensualne | 413 |
| § 134. Sprzedaż (emptio venditio) | 413 |
| § 135. Najem (locatio conductio) | 426 |
| § 136. Spółka (societas) | 433 |
| § 137. Zlecenie (mandatum) | 437 |
| d. Rozszerzenie klasycznego systemu kontraktowego | 441 |
| § 138. Kontrakty nienazwane (tzw. contractus innominati) | 441 |
| § 139. Pacta | 445 |
| § 140. Darowizna (donatio) | 451 |
| B. Zobowiązania jak gdyby z kontraktu (obligationes quasi ex contractu) | 453 |
| § 141. Prowadzenie cudzych spraw bez zlecenia (negotiorum gestio) | 453 |
| § 142. Bezpodstawne wzbogacenie i inne zobowiązania jak gdyby z kontraktu | 455 |
| C. Zobowiązania z deliktu i jak gdyby z deliktu | 459 |
| § 143. Ogólna charakterystyka zobowiązań z deliktu | 459 |
| § 144. Kradzież (furtum) i rabunek (rapina) | 462 |
| § 145. Bezprawne wyrządzenie szkody (damnum iniuria datum) | 466 |
| § 146. Zniewaga (iniuria) | 468 |
| § 147. Delikty prawa pretorskiego | 470 |
| § 148. Zobowiązania jak gdyby z deliktu (quasi ex delicto) | 473 |
| D. Zobowiązania zaciągnięte przez osoby alieni iuris. Odpowiedzialność za szkody wyrządzone przez zwierzęta | 475 |
| § 149. Zobowiązania z kontraktu i quasi-kontraktu | 475 |
| § 150. Zobowiązania z deliktów osób alieni iuris. Odpowiedzialność za szkody wyrządzone przez zwierzęta | 477 |
| III. Umocnienie, przeniesienie i umorzenie zobowiązań | 480 |
| § 151. Umocnienie zobowiązań. Poręczenie. Intercesja | 480 |
| § 152. Zmiana podmiotów zobowiązań | 483 |
| § 153. Umorzenie zobowiązań według ius civile | 486 |
| § 154. Umorzenie zobowiązań według ius honorarium | 491 |
| PRAWO SPADKOWE | |
| I. Ogólna charakterystyka | 497 |
| § 155. Pojęcie dziedziczenia i prawa spadkowego | 497 |
| § 156. Rozwój historyczny | 500 |
| II. Powołanie do spadku | 504 |
| § 157. Dziedziczenie testamentowe | 504 |
| § 158. Dziedziczenie beztestamentowe | 514 |
| § 159. Dziedziczenie przeciwtestamentowe | 519 |
| III. Nabycie spadku i jego skutki | 524 |
| § 160. Nabycie spadku | 524 |
| § 161. Stanowisko prawne dziedzica | 527 |
| § 162. Legaty i fideikomisy | 531 |
| Słowniczek terminologii łacińskiej | 537 |
