Instytucje prawa rolnegoElżbieta Klat-Górska

Stan prawny: 1 października 2025 r.

Wydanie: 2

Liczba stron: 660

Publikacja kompleksowo omawia kluczowe zagadnienia prawne związane z funkcjonowaniem rolnictwa i obrotem ziemią rolniczą.

-10%

Instytucje prawa rolnego

Małgorzata Korzycka

Elżbieta Klat-Górska, Elżbieta Kremer, Paweł Księżak, Aneta Suchoń, Paweł Wojciechowski

Przeczytaj fragment Zobacz spis treści

Publikacja kompleksowo omawia kluczowe zagadnienia prawne związane z funkcjonowaniem rolnictwa i obrotem ziemią rolniczą.

Stan prawny: 1 października 2025 r.

Wydanie: 2

Liczba stron: 660

Więcej informacji

Opis publikacji Fragment dla Ciebie Informacje Spis treści Autorzy Opinie

Opis publikacji

Publikacja kompleksowo omawia kluczowe zagadnienia prawne związane z funkcjonowaniem rolnictwa i obrotem ziemią rolniczą. Autorzy analizują m.in. kwestie ustroju rolnego, obrotu i dzierżawy nieruchomości rolnych, odpowiedzialności cywilnej, dziedziczenia gospodarstw, umów kontraktacyjnych, zrzeszeń producentów, ubezpieczeń rolników, obciążeń fiskalnych oraz ochrony własności intelektualnej w sektorze rolnym i spożywczym.

Książka wyróżnia się systemowym ujęciem instytucji prawa rolnego, interdyscyplinarną perspektywą łączącą prawo, ekonomię i politykę rolną, a także uwzględnieniem europejskiego kontekstu wspólnej polityki rolnej Unii Europejskiej.

Drugie wydanie zostało zaktualizowane o najnowsze zmiany legislacyjne i orzecznicze oraz uwzględnia dynamiczne uwarunkowania społeczno-gospodarcze, w jakich funkcjonuje współczesne rolnictwo.

Publikacja jest przeznaczona dla notariuszy, adwokatów, radców prawnych i sędziów, ponieważ pomoże w podejmowaniu rozstrzygnięć i zajęciu określonego stanowiska w konkretnych sprawach. Zainteresuje także przedstawicieli nauki prawa, administracji i zarządzania oraz studentów prawa i kierunków związanych z rolnictwem i gospodarką przestrzenną. Będzie również cennym źródłem wiedzy dla pracowników administracji rządowej i samorządowej.

Opis publikacji aktualny na dzień: 2025-09-18

Zobacz spis treści

Fragment dla Ciebie

Nie możesz się zdecydować? Przeczytaj fragment publikacji!

Przeczytaj fragment

Informacje

Wydawnictwo: Wolters Kluwer Polska

Kraj produkcji: Polska

Producent: Wolters Kluwer Polska

Rok publikacji: 2025

Wydanie: 2

Liczba stron: 660

Seria: Teoria i Praktyka

Rodzaj: Podręcznik prawo

Okładka: miękka

Format: B5

Towar w kategorii: Prawo i postępowanie cywilne

Wersja publikacji: Książka papier

ISBN: 978-83-8390-879-3

Kod towaru: KAM-3595 W02P01

Dane producenta: Wolters Kluwer Polska sp. z o.o. | Przyokopowa 33 | 01-208 | Warszawa | PL | pl-obsluga.profinfo@wolterskluwer.com | +48 801 04 45 45

Spis treści

Spis treści „Instytucje Prawa Rolnego”
Zawartość	Nr strony

Wykaz skrótów	15
Przedmowa	23
Rozdział I. Ustrój rolny państwa polskiego	25

Rozdział II. Prawo własności rolniczej	51
1. Wyodrębnienie własności rolniczej jako ...

Spis treści „Instytucje Prawa Rolnego”
Zawartość	Nr strony

Wykaz skrótów	15
Przedmowa	23
Rozdział I. Ustrój rolny państwa polskiego	25

Rozdział II. Prawo własności rolniczej	51
1. Wyodrębnienie własności rolniczej jako kategorii prawnej w koncepcjach Andrzeja Stelmachowskiego i Waleriana Pańki. Wybrane problemy dyskusji w doktrynie prawa rolnego	51
2. Cechy szczególne ochrony własności rolniczej	62
3. Zniesienie współwłasności gospodarstwa rolnego	67
3.1. Gospodarstwo rolne jako przedmiot zniesienia współwłasności w częściach ułamkowych	69
3.2. Tryby i sposoby (formy) zniesienia współwłasności gospodarstwa rolnego	73
3.3. Tryb umowny zniesienia współwłasności gospodarstwa rolnego	75
3.4. Sądowy tryb zniesienia współwłasności gospodarstwa rolnego	77
3.4.1. Ogólna charakterystyka postępowania przed sądem	77
3.4.2. Wzajemne rozliczenia między współwłaścicielami gospodarstwa rolnego	83
3.4.3. Podział gospodarstwa rolnego w naturze	85
3.4.4. Przyznanie gospodarstwa rolnego współwłaścicielowi	92
3.4.5. Orzeczenie o obowiązku wydania gospodarstwa rolnego	94
3.4.6. Dopłaty oraz spłaty	94
3.4.7. Sprzedaż gospodarstwa rolnego stosownie do przepisów Kodeksu postępowania cywilnego (tzw. podział cywilny)	99
3.4.8. Uprawnienie współwłaściciela do dalszego mieszkania	100
4. Nabycie prawa własności przez użytkownika wieczystego nieruchomości rolnej	101
4.1. Ogólna charakterystyka prawa użytkowania wieczystego	101
4.2. Pierwszeństwo w nabyciu przysługujące użytkownikowi wieczystemu	104
4.2.1. Nabycie nieruchomości z Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa	106
4.2.2. Rozłożenie ceny na raty w umowie sprzedaży	107
4.2.3. Tryb oraz przesłanki odroczenia, rozłożenia na raty lub umorzenia należności z tytułu ceny określonej w umowie	108
4.2.4. Podstawowe konsekwencje realizacji pierwszeństwa w drodze umowy	110
4.2.5. Nabycie prawa własności nieruchomości rolnej od Skarbu Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego (na podstawie art. 32 u.g.n.)	110
4.3. Nabycie ex lege prawa własności nieruchomości rolnej przez użytkownika wieczystego	112
4.4. Nabycie przez użytkownika wieczystego prawa własności w drodze decyzji administracyjnej	113
4.4.1. Podstawy prawne oraz rodzaje przesłanek przekształcenia	113
4.4.2. Administracyjny tryb załatwiania sprawy przekształcenia	117
4.4.3. Zamknięty katalog organów administracji publicznej uprawnionych do wydawania decyzji o przekształceniu	118
4.4.4. Chwila nabycia prawa własności oraz podstawa obciążenia tego prawa (w szczególności hipoteką)	118
4.4.5. Opłata z tytułu przekształcenia oraz przesłanki udzielenia bonifikat	119
4.4.6. Obowiązek zwrotu bonifikaty udzielonej w związku z przekształceniem	122
5. Wykonywanie własności w ramach wspólnoty gruntowej	124
5.1. Podstawy prawne statusu wspólnot gruntowych oraz celowość regulacji ustawowej	125
5.2. Wspólnota gruntowa jako rodzaj wspólności majątkowej	128
5.3. Określenie gruntów należących do wspólnoty gruntowej	132
5.4. Podział wspólnoty gruntowej – wyjątek od zasady jej niepodzielności	133
5.5. Uchylenie regulacji zakazującej prowadzenia ksiąg wieczystych dla gruntów wspólnoty gruntowej	134
5.6. Tryb ustalania nieruchomości stanowiących wspólnotę gruntową	135
5.7. Ujawnienie zmiany w obszarze wspólnoty gruntowej i w wykazie osób uprawnionych we wspólnocie gruntowej	138
5.8. Ograniczenie w czasie dopuszczalności wzruszenia decyzji administracyjnych	139
5.9. Nieodpłatne nabycie prawa własności nieruchomości przez gminę albo przez Skarb Państwa	140
5.10. Zasiedzenie nieruchomości wchodzącej w skład wspólnoty gruntowej	142
5.11. Zasady zagospodarowania wspólnot gruntowych	143
5.12. Spółka do sprawowania zarządu nad wspólnotą i do właściwego zagospodarowania jej gruntów	143
5.13. Tryb przymusowego ściągnięcia nieuiszczonych w terminie opłat	148
5.14. Nadzór nad działalnością spółki	149
5.15. Powództwo o uchylenie uchwały spółki	150
5.16. Przekształcanie wspólnot gruntowych we współwłasność w częściach ułamkowych	151
5.17. Zasady określania udziałów uprawnionych we wspólnocie gruntowej	152
5.18. Postaci realizacji uprawnienia do udziału we wspólnocie gruntowej	153
5.19. Nabycie części nieruchomości stanowiącej składnik wspólnoty gruntowej w sytuacjach szczególnych	156
5.20. Oświadczenie o zrzeczeniu się na rzecz Skarbu Państwa uprawnień do udziału we wspólnocie w zakresie obejmującym lasy, grunty leśne i nieużytki	157
Rozdział III. Pojęcie nieruchomości rolnej	159
1. Pojęcie nieruchomości w systemie prawa polskiego	161
2. Geneza pojęcia nieruchomości rolnej w prawie polskim	165
3. Legalna definicja nieruchomości rolnej	170
3.1. Definicja nieruchomości rolnej w Kodeksie cywilnym	170
3.2. Definicja w ustawie o kształtowaniu ustroju rolnego	178
4. Nieruchomość a działka	185
5. Nieruchomość rolna a użytek rolny	185
6. Nieruchomość rolna a grunt rolny	187
Rozdział IV. Pojęcie gospodarstwa rolnego i gospodarstwa rodzinnego	191
1. Gospodarstwo rolne w prawie okresu międzywojennego	191
2. Gospodarstwo rolne w prawie polskim w okresie po II wojnie światowej; rozwój prawa i kontekst naukowo-polityczny	199
3. Okres transformacji ustrojowej i wprowadzenie terminu „gospodarstwo rodzinne” do Konstytucji RP	210
4. Współczesne definicje gospodarstwa rolnego w prawie polskim i prawie Unii Europejskiej	214
4.1. Definicja gospodarstwa rolnego w Kodeksie cywilnym	214
4.1.1. Prawna struktura gospodarstwa rolnego	216
4.1.2. Prawna kwalifikacja i funkcje składników w ramach zorganizowanej całości	217
4.1.3. Podstawy jedności składników zorganizowanych w gospodarstwo rolne	221
4.1.4. Charakter prawny gospodarstwa rolnego jako przedmiotu obrotu	222
4.2. Definicja gospodarstwa rolnego w ustawie o kształtowaniu ustroju rolnego	224
4.3. Definicja gospodarstwa rolnego w uregulowaniach dotyczących systemów wsparcia bezpośredniego	225
4.4. Gospodarstwo rolne w przepisach o ubezpieczeniach społecznych	230
4.5. Gospodarstwo rolne w przepisach podatkowych	232
4.6. Relacja definicji gospodarstwa rolnego do koncepcji przedsiębiorstwa rolnego	236
5. Gospodarstwo rodzinne w ustawie o kształtowaniu ustroju rolnego	239
Rozdział V. Odpowiedzialność za zobowiązania związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego	245
1. Odpowiedzialność za zobowiązania o charakterze cywilnoprawnym	245
1.1. Zasada ustawowego przystąpienia do długu przez nabywcę gospodarstwa rolnego	246
1.2. Pojęcie gospodarstwa rolnego	247
1.3. Pojęcie nabycia gospodarstwa rolnego	247
1.4. Zobowiązania związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego	249
1.4.1. Zobowiązania związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego powstałe z tytułu czynów niedozwolonych	250
1.4.2. Zobowiązania związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego powstałe z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia	252
1.5. Przykładowe wyłączenia zasady ustawowego przystąpienia do długu	253
1.5.1. Zobowiązania wynikające z umowy kontraktacji	253
1.5.2. Zobowiązania z tytułu umowy o pracę	256
1.5.3. Zobowiązania wynikające z umowy dożywocia	259
1.6. Zakres odpowiedzialności nabywcy gospodarstwa rolnego za zobowiązania zbywcy związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego	260
2. Odpowiedzialność za zobowiązania publicznoprawne	263
2.1. Odpowiedzialność członka rodziny podatnika	263
2.2. Odpowiedzialność nabywcy mienia	264
2.3. Odpowiedzialność dzierżawcy, użytkownika	266
Rozdział VI. Pojęcie rolnika	271
1. Geneza pojęcia rolnika i rolnika indywidualnego w prawie polskim	273
2. Podstawa konstytucyjna dla użycia pojęcia rolnika	280
3. Legalne definicje pojęcia rolnika i rolnika indywidualnego	283
3.1. Znaczenie definicji legalnej	283
3.2. Definicje legalne pojęcia rolnika	284
3.2.1. Definicja rolnika w regulacji z zakresu ubezpieczenia społecznego rolników	284
3.2.2. Legalna definicja rolnika w prawie unijnym	293
3.3. Definicja legalna pojęcia rolnika indywidualnego	300
3.3.1. Kryterium rodzaju podmiotu prawa	302
3.3.2. Kryterium obszarowe	303
3.3.3. Kryterium kwalifikacji rolniczych	305
3.3.4. Kryterium zamieszkania	307
3.3.5. Kryterium osobistego prowadzenia gospodarstwa rolnego	310
4. Kryteria wyodrębnienia pojęcia rolnika i rolnika indywidualnego – uwagi podsumowujące	312
4.1. Kryterium rodzaju osoby	315
4.2. Kryterium działalności rolniczej	316
4.3. Kryterium posiadania zasobów, na których działalność rolnicza może być prowadzona	322
5. Status prawny rolnika indywidualnego	324
5.1. Rolnik w obrocie nieruchomościami	324
5.2. Rolnik w obrocie produktami rolnymi	325
5.3. Rolnik a podatki i ubezpieczenia społeczne	329
5.4. Rolnik jako beneficjent środków z funduszy unijnych	331
5.5. Rolnik a prawa własności intelektualnej	331
5.6. Rolnik jako przedsiębiorca	332
Rozdział VII. Zasób własności rolnej skarbu państwa	335
1. Pojęcie i znaczenie Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa	335
2. Zasady gospodarowania Zasobem	336
3. Sprzedaż nieruchomości wchodzących w skład Zasobu	340
4. Dzierżawa nieruchomości wchodzących w skład Zasobu	346
5. Pozostałe formy zagospodarowania nieruchomości wchodzących w skład Zasobu	351
Rozdział VIII. Umowy służące wymianie pokoleń w rolnictwie	357
1. Ogólna charakterystyka prawnych form zmian pokoleniowych w rolnictwie	357
2. Darowizna	359
3. Dożywocie	364
4. Umowa z następcą	367
Rozdział IX. Dziedziczenie gospodarstw rolnych	373
1. Zakres stosowania przepisów szczególnych dotyczących dziedziczenia gospodarstw rolnych	375
2. Dziedziczenie ustawowe	376
3. Dziedziczenie testamentowe	380
4. Zapis i zapis windykacyjny	380
5. Dział spadku	381
6. Odpowiedzialność spadkobiercy za długi związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego	383
7. Wpływ ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego na dziedziczenie gospodarstwa rolnego i nieruchomości rolnej	385
Rozdział X. Dzierżawa nieruchomości rolnych	395
1. Ewolucja i kształtowanie się przepisów dotyczących dzierżawy	395
2. Obecne znaczenie i regulacje prawne dotyczące dzierżawy gruntów rolnych	400
2.1. Przedmiot dzierżawy	402
2.2. Strony umowy dzierżawy	402
2.3. Podstawowe prawa i obowiązki stron umowy dzierżawy	403
2.4. Tryb i forma zawarcia umowy dzierżawy gruntów rolnych	405
3. Czas trwania i przedłużenie czasu trwania dzierżawy gruntów rolnych	407
4. Określenie, obniżenie i podwyższenie czynszu dzierżawnego	409
5. Ochrona posiadania dzierżawionych gruntów rolnych	412
6. Dzierżawa gruntów rolnych a ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego	414
7. Prawo pierwokupu i pierwszeństwa nabycia dzierżawionych nieruchomości rolnych	415
8. Wypowiedzenie umowy dzierżawy	416
9. Zakończenie umowy dzierżawy	417
10. Płatności unijne a dzierżawa	418
11. Bezczynszowe użytkowanie	419
12. Przyszłość dzierżawy nieruchomości rolnych i wnioski de lege ferenda	419
Rozdział XI. Umowa kontraktacji i umowy pokrewne	423
1. Geneza	424
2. Regulacje prawne	425
3. Cechy umowy kontraktacji	427
4. Strony umowy kontraktacji	427
4.1. Producent rolny	427
4.2. Kontraktujący	428
5. Przedmiot umowy kontraktacji	429
6. Zapłata za produkty rolne	430
7. Czas trwania, forma oraz treść umowy kontraktacji	430
8. Elementy umowy kontraktacji	432
9. Świadczenia dodatkowe – przykłady	435
10. Nadzór i kontrola	437
11. Miejsce dostarczenia produktów rolnych	438
12. Wpływ warunków atmosferycznych na przedmiot kontraktacji	438
13. Przedawnienie roszczeń	442
14. Rękojmia za wady fizyczne i prawne przedmiotu kontraktacji	442
15. Umowa kontraktacji i umowy pokrewne a ustawa o przeciwdziałaniu nieuczciwemu wykorzystywaniu przewagi kontraktowej	444
Rozdział XII. Zrzeszanie się producentów rolnych	449
1. Grupy producentów rolnych	451
2. Organizacje producentów rolnych	461
2.1. Finansowanie unijne dla grup i organizacji producentów rolnych	464
2.2. Zasady konkurencji a organizacje producentów rolnych	467
2.3. Projekt zmiany rozporządzeń unijnych	468
3. Spółdzielczość rolnicza	471
4. Spółdzielnie rolników	477
Rozdział XIII. Regulacje prawne obszaru wiejskiego	483
1. Zasadnicze rodzaje definicji obszaru wiejskiego	483
2. Podstawowe funkcje obszarów wiejskich	485
3. Ustrojowo-administracyjny podział terytorialny kraju jako wyznacznik obszaru wiejskiego	486
4. Obszar wiejski jako typ obszaru funkcjonalnego	489
5. Źródła norm prawnych	491
6. Normatywne ujęcie zabudowy zagrodowej	493
7. Grunty objęte zabudową zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej według ewidencji gruntów i budynków	496
8. Ochrona gruntów rolnych w obszarach wiejskich	498
9. Planowanie miejscowe jako instytucja kształtowania zagospodarowania przestrzennego obszarów wiejskich	502
10. Prognoza oddziaływania na środowisko	505
11. Określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy obszaru wiejskiego w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego	506
12. Zapewnienie ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich w wypadku ustalania warunków inwestowania	513
13. Scalenie gruntów rolnych jako instytucja kształtowania struktury obszarów wiejskich	514
13.1. Cel scalenia gruntów	514
13.2. Zasada równej wartości szacunkowej	516
13.3. Znaczenie decyzji scaleniowej	517
Rozdział XIV. Podatki w rolnictwie	521
1. Podatek rolny	524
1.1. Przedmiot opodatkowania	524
1.2. Pojęcie gospodarstwa rolnego dla potrzeb podatku rolnego	527
1.3. Podatnicy podatku rolnego	528
1.4. Zasady ustalania podatku rolnego	529
2. Podatek leśny	531
3. Podatek od nieruchomości	532
4. Podatek dochodowy	533
5. Podatek od towarów i usług (VAT)	535
6. Podatek od czynności cywilnoprawnych	539
7. Podatek od spadków i darowizn	541
Rozdział XV. Ubezpieczenia społeczne rolników	545
1. Organizacja ubezpieczenia społecznego rolników	546
1.1. Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego	546
1.2. Rada Ubezpieczenia Społecznego Rolników	547
1.3. Fundusze	547
1.3.1. Fundusz Składkowy Ubezpieczenia Społecznego Rolników	547
1.3.2. Inne fundusze	548
2. Rodzaje ubezpieczeń	549
3. Ubezpieczenie wypadkowe, chorobowe i macierzyńskie	551
3.1. Zakres podmiotowy ubezpieczenia	551
3.2. Zakres ochrony ubezpieczeniowej	552
3.3. Świadczenia ubezpieczeniowe	553
4. Ubezpieczenie emerytalno-rentowe	555
4.1. Zakres podmiotowy	555
4.2. Świadczenia z ubezpieczenia emerytalno-rentowego	556
4.3. Zasady ustalania wysokości świadczenia emerytalnego lub renty rolniczej	560
5. Zasady ustalania składek z tytułu ubezpieczenia społecznego rolników	564
Rozdział XVI. Ubezpieczenia majątkowe w rolnictwie	569
1. Ubezpieczenia majątkowe w rolnictwie	571
1.1. Uwagi ogólne	571
1.2. Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej rolników z tytułu posiadania gospodarstwa rolnego	572
1.3. Ubezpieczenie budynków wchodzących w skład gospodarstwa rolnego od ognia i innych zdarzeń losowych	577
2. Ubezpieczenie produkcji rolnej	578
2.1. Uwagi ogólne	578
2.2. Obowiązkowe ubezpieczenie upraw	583
2.3. Dopłaty do składek z tytułu zawarcia umów ubezpieczenia	586
3. Inne instrumenty prawne zarządzania ryzykiem produkcyjnym	587
Rozdział XVII. Własność intelektualna w obszarze rolnictwa i żywności	593
1. Ochrona prawna odmian roślin	595
1.1. Model sui generis w konwencji UPOV	598
1.2. Przesłanki przyznania wyłącznego prawa hodowcy	599
1.3. Regulacja ochrony prawnej odmian roślin w Unii Europejskiej	602
2. Wynalazek biotechnologiczny w obszarze rolnictwa i żywności	603
3. Ochrona regionalnych produktów rolnych i środków spożywczych	609
3.1. Uwagi wstępne	609
3.2. Cele regulacji	611
3.3. Nazwy pochodzenia, oznaczenia geograficzne wina i produktów rolnych oraz oznaczenia geograficzne napojów spirytusowych	613
3.4. Ochrona oznaczeń geograficznych	615
3.5. Terminy rodzajowe	616
3.6. Inne wykluczenia możliwości zarejestrowania oznaczenia geograficznego	616
3.7. Unijne symbole, oznaczenia i skróty	617
4. Określenia jakościowe stosowane fakultatywnie	618
5. Rejestracja oznaczeń geograficznych	619
Bibliografia	623
Skorowidz	649
O autorach	659

Autorzy

Elżbieta Klat-Górska

Elżbieta Klat-Górska - doktor habilitowany nauk prawnych; profesor Uniwersytetu Wrocławskiego, wykładowca prawa rzeczowego, prawa spadkowego oraz prawa rodzinnego, kierownik Studiów Podyplomowych Prawa Gospodarki Nieruchomościami na Wydziale Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu Wrocławskiego; etatowy członek Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu; autorka publikacji naukowych przede wszystkim z zakresu prawa gospodarki nieruchomościami oraz postępowania administracyjnego.

Małgorzata Korzycka

Małgorzata Korzycka – profesor doktor habilitowany nauk prawnych, kierownik Pracowni Prawa Żywnościowego na Uniwersytecie Warszawskim; członkini Rady Legislacyjnej przy Prezesie Rady Ministrów oraz licznych stowarzyszeń i rad programowych czasopism naukowych; autorka publikacji z zakresu prawa rolnego, żywnościowego i własności intelektualnej w rolnictwie.

Elżbieta Kremer

Elżbieta Kremer – doktor habilitowany nauk prawnych; długoletni pracownik Katedry Prawa Rolnego Uniwersytetu Jagiellońskiego; sędzia Naczelnego Sądu Administracyjnego; autorka publikacji z zakresu prawa rolnego, prawa cywilnego i prawa administracyjnego.

Paweł Księżak

Paweł Księżak – profesor nauk prawnych, pracownik Katedry Prawa Cywilnego Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Łódzkiego, sędzia Sądu Najwyższego; specjalizuje się w cywilnoprawnych zagadnieniach sztucznej inteligencji, robotów i transhumanizmu oraz klasycznych instytucjach prawa cywilnego.

Aneta Suchoń

Aneta Suchoń – doktor habilitowany, profesor Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, pracownik naukowo-dydaktyczny w Zakładzie Prawa Rolnego, Żywnościowego i Ochrony Środowiska na Wydziale Prawa i Administracji UAM; zainteresowania naukowe: prawo rolne, prawo spółdzielcze, gospodarka nieruchomościami i ochrona środowiska; autorka ponad 140 publikacji naukowych; współpracownik branżowych czasopism w zakresie popularyzacji prawa rolnego oraz ochrony środowiska.

Paweł Wojciechowski

Paweł Wojciechowski – doktor habilitowany nauk prawnych, profesor Uniwersytetu Warszawskiego, kierownik Pracowni Prawa Żywnościowego w Katedrze Prawa Rolnego i Systemu Ochrony Żywności na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego; członek Polskiego Stowarzyszenia Prawników Agrarystów, Europejskiego Stowarzyszenia Prawa Rolnego (CEDR) oraz Unione Mondiale degli Agraristi Universitari; sędzia Sądu Najwyższego; specjalizuje się w prawie żywnościowym, rolnym oraz prawie gospodarki nieruchomościami.